هواي تهران پس از تشكيل مديريت يكپارچه چگونه خواهد بود؟

۱۳۹۲/۱۰/۲۲ - ۱۲:۰۹ - کد خبر: 103638
هواي تهران پس از تشكيل مديريت يكپارچه چگونه خواهد بود؟

سلامت نیوز : به‌رغم آنكه همچنان آلودگي هوا در تهران و ساير كلانشهرها جان بسياري از شهروندان را مي‌گيرد، اما برخي از مسئولان و نمايندگان مجلس بر اين باورند كه ارائه آمارهاي ناشي از مرگ‌ومير شهروندان بر اثر آلودگي هوا به نوعي بزرگ‌نمايي اين معضل در كشور است. آنها بر اين باورند كه عوامل بسياري در مرگ‌ومير مردم دخيل هستند كه از آلودگي هوا به عنوان يك عامل غيرمستقيم ياد مي‌شود. اين در حالي است كه بررسي‌ كارشناسان محيط‌زيست، متخصصان پزشكي و مديريت شهري حكايت از آن دارد كه آلودگي هوا به‌ويژه در نيمه دوم سال تعداد مرگ‌وميرهاي پايتخت‌نشينان را افزايش داده است. آمارهاي سازمان بهشت‌زهرا(س) از يكسو و از سوي ديگر آمار‌هاي مركز اورژانس و همچنين وزارت بهداشت و درمان كشور نشان مي‌دهد كه در دو سال گذشته 4500 تهراني براثر آلودگي هوا جان خود را از دست داده‌اند و اين يك ضايعه بزرگ در مديريت كلانشهرها به‌ويژه تهران به شمار مي‌رود چرا كه اگر تعداد مرگ‌و‌ميرهاي مردم در ساير استان‌هاي كشور به‌ويژه اهواز را به آمار فوتي‌هاي تهران اضافه كنيم، اين رقم بسيار بيشتر خواهد شد.

به گزارش سلامت نیوز به نقل از روزنامه تهران امروز ؛ محمدباقر قاليباف، شهردار تهران براين باور است كه حل معضل آلودگي هوا در پايتخت كمبود بودجه نيست بلكه مهم‌ترين مشكل در اين بخش ضعف مديريتي است به همين خاطر است كه شهردار تهران پيشنهاد قبول مديريت آلودگي هوا را در شهر تهران مي‌دهد تا در صورت موافقت دولت و تفويض برخي اختيارات لازم مي‌توان اين معضل را ظرف 4 سال آينده حل كرد. علي محمد شاعري، رئيس ستاد محيط‌زيست و توسعه پايدار شهرداري تهران اعتقاد دارد كه در حال حاضر بيش از 10 وزارتخانه و سازمان دولتي متولي و مجري طرح كاهش آلودگي هواي شهر تهران هستند كه هر يك از سازمان‌هاي مسئول در اجراي وظايف خود، مشكلاتي نظير كمبود اعتبار و منابع لازم، فقدان توان مهندسي، وجود‌ ‌تحريم‌ها، عدم هماهنگي و نبود سازوكار اجرايي لازم و مديريت يكپارچه را عنوان مي‌كنند.

اين در حالي است كه با ايجاد مديريت يكپارچه و واحد مي‌توان اين معضل را حل كرد. محمود صلاحي، معاون برنامه‌ريزي توسعه شهري و امور شورا شهردار تهران نيز به صراحت اعلام مي‌كند كه همين‌كه مديري جرات مي‌كند و براي بهبود وضعيت كنوني آلودگي هوا در تهران برنامه ارائه مي‌دهد، نشان مي‌دهد كه با شجاعت تمامي مسئوليت‌هايش را قبول كرده است. معاون شهردار تهران اعتقاد دارد كه اين توان در مجموعه مديريت شهري تهران وجود دارد كه با حداقل بودجه كاهش ريزگردها در جنوب كشور كاهش آلودگي هوا را در اين كلانشهر مديريت كند.

بيش از دو دهه است كه مشكل آلودگي هوا نفس‌هاي پايتخت‌نشينان را به شماره انداخته است به گونه‌اي كه از اوايل دهه 80 كارشناسان محيط‌زيست به صراحت اعلام كردند كه آلودگي هوا در كلانشهري همچون تهران به مرز هشدار رسيده است. اما به تعداد سال‌هاي اين دو دهه كه نگراني درخصوص افزايش آلودگي هوا در پايتخت در ميان كارشناسان و مديران شهري بيشتر مي‌شد، به همان اندازه نيز قوانين بالادستي درخصوص راهكارهاي كاهش آلودگي هوا در تهران و ساير كلانشهرها توسط نمايندگان مجلس مصوب شد و در برنامه‌هاي دوم، سوم، چهارم و پنجم توسعه كشور حل معضل آلودگي هوا در كشور به عنوان يكي از وظايف مهم براي دولت و دولتمردان تعريف شد.

عدم اجراي درست تمامي اين قوانين از يكسو و از سوي ديگر عدم اعتقاد برخي از روساي دولت‌هاي پيشين به محيط‌زيست و مشكل آلودگي هوا پيامدي جز افزايش اين معضل نه تنها در تهران بلكه ساير كلانشهرها و مرگ‌ومير مردم به‌دنبال نداشت به همين خاطر است كه كميسيون شوراهاي مجلس بار ديگر طرح انتقال پايتخت از تهران را كه در دهه 70 مطرح شده بود، نبش قبر كرد و با تصويب كليات اين طرح دولت را موظف كرد تا جزئيات آن را مورد بررسي قرار دهد. مجلس در حالي تصميم به اجراي اين مصوبه گرفت كه كارشناسان شهري بر اين باورند كه با ايجاد مديريت واحد و يكپارچه در بحث معضل آلودگي هوا مي‌توان مشكلات ناشي ازاين پديده شوم را مهار و رفع كرد. شايد به همين خاطر است كه شهردار تهران در اين زمينه حاضر شد تا پيشقدم شود و با قبول تمامي وظايف مشكل آلودگي هوا در صورت صلاحديد دولت و تفويض اختيارات لازم با راه‌اندازي مديريت يكپارچه براي هميشه سايه شوم آلودگي را از سر پايتخت‌نشينان دور كند. مسئله اصلي كه محمدباقر قاليباف، شهردار تهران بارها به آن تاكيد كرده، اين است كه نجات جان حتي يك فرد با حل اين معضل وظيفه تمامي مديران شهري و مسئولان دولتي است.

حال سوال اينجاست كه چگونه آن هم در شرايطي كه وضعيت هواي تهران دوباره در شرايط اضطرار قرار گرفته است، برخي از مسئولان اعلام مي‌كنند كه آمارهايي كه درخصوص مرگ‌ومير ناشي از آلودگي هوا از سوي سازمان‌هاي متولي بهداشت و درمان اعلام مي‌شود، بزرگنمايي اين مشكل در كشور است. آيا آلودگي هوا در تهران و شهرهاي بزرگي مانند اهواز معضل بزرگي نيست كه اكنون كلانشهر اهواز را در رتبه‌بندي‌هاي جهاني به عنوان آلوده‌ترين شهرهاي جهان معرفي كرده است؟ آيا جان مردمي كه به دليل عدم اجراي قوانين بالادستي در حوزه كاهش آلودگي هوا از سوي دولت‌هاي گذشته از دست مي‌رود، مهم نيست؟

نجات جان مردم در گرو كاهش آلودگي هوا

آمارهاي 4 سال قبل سازمان جهاني بهداشت در باره مرگ‌ومير افراد در اثر آلودگي هوا نشان مي‌دهد كه به‌طور متوسط سالانه 4 هزار ايراني به صورت غيرمستقيم براثر آلودگي هوا در كشور جان خود را از دست مي‌دهند. درست است كه آلودگي هوا به صورت غيرمستقيم بر مرگ‌ومير مردم دخيل است اما در روزهايي كه وضعيت هوا در تهران و بسياري از شهرهاي كشور در شرايط هشدار قرار مي‌گيرد؛ به عنوان آخرين عامل اما موثرترين آن عاملي براي از دست دادن جان مردم مي‌شود. اين در حالي است كه بارها متخصصان اعلام كرده‌اند كه اثرات مخرب آلودگي هوا به صورت آني و لحظه‌اي تاثيرات خود را نشان مي‌دهد و يك دوره 8 تا 10 ساله نياز دارد تا اين آثار مخرب تاثيرات خود را بر وضعيت سلامت مردم نشان دهد.

نمونه بارز آن نيز پايين آمدن سن سكته قلبي در ميان پايتخت‌نشينان و افزايش بيماري‌هايي مانند آسم در بين كودكان و نوجوانان و همچنين افزايش آمار مبتلايان به بيماري سرطان در تهران و ساير شهرهاي كشور است. نكته قابل تامل ادعاهاي اين مسئولان اين است كه آخرين آمارهاي سازمان بهداشت جهاني نشان مي‌دهد كه اكنون مرگ‌وميرهاي ناشي از آلودگي هوا در كشور به سالانه 2 هزار و 500 نفر رسيده است و اين نشان مي‌دهد كه معضل آلودگي هوا آنطور كه برخي ادعا مي‌كنند آنچنان مخرب و ترسناك نيست. اما سوال ما از اين نماينده مجلس اين است كه بر فرض مثال سالانه يك نفر بر اثر آلودگي هوا در كشور يا در بعد كوچك‌تر آن در شهر تهران جان خود را از دست مي‌دهند آيا نجات جان يك نفر از شهروندان كه زندگي كردن حق طبيعي او به شمار مي‌رود، وظيفه مسئولان نيست؟

اين نماينده مردم در خانه ملت همچنين مدعي است كه سونامي سرطاني كه اكنون متخصصان نسبت به شيوع آن در كشور هشدار مي‌دهند تنها نتيجه آلودگي هوا نيست و عوامل ديگري نيز در ايجاد اين مسئله دخيل هستند. درست است كه آلودگي هوا، آب، محصولات كشاورزي و مسائل ديگر در شيوع سونامي سرطان دخيل هستند و آلودگي هوا يكي از عوامل تاثيرگذار در ايجاد اين سونامي كه سلامت مردم را تحت تاثير قرار مي‌دهد، دخيل است، اما آيا نبايد با مديريت درست مسئولان تمامي عوامل تهديدآميز در شيوع اين بيماري از جمله آلودگي هوا به يك فرصت تبديل شود؟

استفاده از مشاركت شهروندان

مطالعات كارشناسان كميته سلامت شوراي شهر تهران نشان مي‌دهد كه به‌طور متوسط در ماه 227 تهراني بر اثر آلودگي هوا به عنوان عامل نهايي‌اي كه جان شهروندان را تهديد مي‌كند، مي‌ميرند. از سوي ديگر آمارهاي سازمان بهشت‌زهرا(س) نيز نشان مي‌دهد كه در نيمه دوم سال تهراني‌هاي بيشتري براثر سكته قلبي جان خود را از دست مي‌دهند و تاسف‌بارتر از همه اين است كه سن متوفياني كه بر اثر سكته قلبي از دنيا مي‌روند در پايتخت پايين آمده است. به عبارت ديگر آخرين بررسي‌هاي پزشكي‌اي كه روي اين متوفيان انجام شده، آلودگي هوا به عنوان عامل اصلي در بروز اين سكته قلبي معرفي مي‌شود به همين خاطر است كه مجموعه مديريت شهري تهران اعم از اعضاي شوراي شهر و شهردار تهران بخش قابل توجهي از برنامه 4 سال آينده پايتخت را در صورت همكاري دولت در تفويض اختيارات لازم مديريت آلودگي هوا در تهران قرار داده‌اند.

طرحي كه حتي از سوي مجمع نمايندگان استان تهران نيز مورد استقبال قرار گرفت و مقرر شده تا نمايندگان رايزني‌هاي لازم را درخصوص اعطاي تمامي مسئوليت‌هاي اين حوزه از دولت به شهرداري تهران انجام دهند. هر چند محمدباقر قاليباف، بارها به صراحت اعلام كرده است كه در معضل آلودگي هوا در پايتخت، شهرداري تهران متولي نيست اما او به خوبي مي‌داند كه رفع اين مشكل با ايجاد يك مديريت يكپارچه با همكاري تمامي سازمان‌هاي مسئول مي‌تواند هم به نفع تهران و هم به نفع شهروندان ساكن در آن باشد. الهه راستگو، عضو هيات رئيسه شوراي شهر تهران با تاكيد بر اينكه براي حل بحران آلودگي هوا در تهران راه حل‌هاي محتلفي مطرح مي‌شود، به روزنامه تهران امروز تاكيد مي‌كند: «هر كدام از اين راهكارها مي‌توانند به نوعي مفيد و موثر باشند و بخشي از اين بحران را سامان دهند. اما آنچه در اين ميان مهم است، اين است كه غفلت از يك مهم ما را از نيل به هدف كاهش آلودگي هوا و ايجاد محيطي سالم براي سبك زندگي باز داشته و آن نقش مشاركت شهروندان و نقش‌آفريني مردم در حل بحران آلودگي هواست كه خلأ آن در برنامه‌هاي پيشنهادي به چشم مي‌خورد.»

همكاري؛ شرط لازم كاهش آلودگي هوا در تهران

برآوردهاي سرانگشتي كارشناسان شهري نشان مي‌دهد كه تنها يك‌سوم از بودجه 40 هزار ميليارد توماني‌اي كه براي اجراي طرح انتقال پايتخت از تهران تعيين شده مي‌تواند مشكل آلودگي هوا را در اين كلانشهر رفع كند.صلاحي در اين باره به روزنامه تهران امروز يادآور مي‌شود: «اگر تنها يك‌سوم از بودجه 30 تا 40 هزار ميليارد توماني‌اي كه براي انتقال پايتخت از تهران در نظر گرفته شده در ظرف مدت 5 سال در اختيار مديريت شهري تهران قرار گيرد، براي ساماندهي و كاهش آلودگي هواي پايتخت كفايت مي‌كند و نتيجه بخش خواهد بود. مهم اين است كه دولت نيز در كنار شهرداري تهران احساس وظيفه كند و گام بلند خود را براي حل اين معضل بردارد. تنها با ايجاد مديريت واحد و يكپارچه است كه مي‌توان سازمان‌هاي متولي مانند وزارت صنايع و معادن، وزارت نفت و... را مكلف كرد تا به وظايف قانوني خود در توليد سوخت و خودرو با كيفيت عمل كنند.»

مسئله‌اي كه معاون شهردار تهران به آن اشاره مي‌كند مورد تاييد برخي از نمايندگان مجلس نيز هست به گونه‌اي كه حجت‌الاسلام علي اكبر ناصري، عضو كميسيون صنايع و معادن مجلس با تاييد اين مسئله و با اشاره به تاثيرات مخرب خودروهاي فرسوده در آلودگي هوا به روزنامه تهران امروز مي‌گويد: «خودروهاي فرسوده سال‌هاست لطمه بزرگي به محيط‌زيست كشور وارد مي‌كنند و بايد براي از رده خارج كردن آنها فكري اساسي صورت گيرد. در حالي كه در طول سال‌هاي اخير بحث از رده خارج كردن خودروهاي فرسوده در كشور مطرح است اما همچنان شاهد تردد اين خودروها در شهرهاي مختلف به‌ويژه تهران هستيم كه زمينه تشديد آلودگي هوا را فراهم كرده است.» اين نماينده مجلس با تاكيد بر اينكه موضوع جايگزيني اين خودروها بايد به صورت جدي در دستور كار دولت قرار گيرد، تاكيد مي‌كند: «نمايندگان مجلس بايد با تصويب قوانين مورد نياز تلاش كنند تا اين خودروها هر چه سريع‌تر از رده خارج شوند. براي كاهش آلودگي هوا، علاوه بر بحث خروج خودروهاي فرسوده در ساير زمينه‌ها همچون توليد سوخت استاندارد، بازنگري در فعاليت صنايع آلاينده و ساماندهي مصرف سوخت خانگي بايد برنامه‌ريزي‌هاي جديد شكل بگيرد.

نظر خود را بنویسید
(ضروری)
(ضروری)
CAPTCHA Imagereload
0.12697s, 20q