دبیر انجمن روانپزشكان با تاكید بر لزوم پیشگیری از بروز اختلالات روانی در جامعه، عدم برخورداری از ازدواج صحیح و علمی، فقر فرهنگی و اقتصادی و عوامل اجتماعی مانند اعتیاد را از جمله عوامل موثر در بروز اختلالات روانی دانست و انگیزه، بلوغ اجتماعی و روانی و اطلاعات كامل از جنس مخالف را سه شرط اساسی برای ازدواج موفق عنوان كرد.

دكتر پرویز مظاهری در گفت‌وگو با ایسنا، با اشاره به نقش زمینه‌های زیستی، روانی و اجتماعی در ابتلا به اختلالات روانپزشكی، گفت: برخی بیماری‌ها و اختلالات روانپزشكی از زمینه‌های ژنتیك و خانوادگی برخوردارند. بر این اساس در صورت سابقه خانوادگی ابتلا به یك بیماری روانی مانند اسكیزوفرنیا، شانس ابتلا دیگر افراد خانواده به اختلالات روانی، بیشتر از دیگر افراد جامعه است.

وی با تاكید بر لزوم پیشگیری از بروز اختلالات روانی میان افراد مختلف جامعه، درعین حال ازدواج صحیح و اصولی را از جمله اقدامات موثر در پیشگیری از بروز اختلالات روانی دانست و گفت: ازدواج نباید بر فرض این كه پسر یا دختر به سن ازدواج رسیده‌اند، صورت گیرد. لازم است ازدواج، صحیح، اصولی و بر اساس معیارهای شناخته شده و علمی باشد.

مجادلات والدین در نهایت به اختلالات روانپزشكی فرزندانشان می‌انجامد

این روانپزشك، انگیزه شخص، بلوغ كامل اجتماعی - روانی و داشتن اطلاعات كامل از جنس مخالف را سه شرط اساسی برای ازدواج عنوان كرد كه اغلب خانواده‌ها به آن توجهی ندارند و ادامه داد: برای یك ازدواج موفق، خود شخص باید تمایل و آمادگی لازم برای ازدواج را داشته باشد. همچنین بلوغ جسمی، برای ازدواج شرط كافی نیست. فرد باید توانایی تشخیص خوب را از بد داشته باشد، مسوولیت پذیر بوده و از قدرت برنامه‌ریزی برخوردار باشد. بنابراین بلوغ كامل اجتماعی و روانی برای ازدواج لازم است. از طرف دیگر دختران و پسران برای ازدواج باید از خصوصیات روانشناختی جنس مخالف آگاهی كامل داشته باشند.

وی، كم انگیزگی جوانان در ازدواج را از مشكلات جامعه كنونی دانست و گفت: متاسفانه این روند در حال گسترش است و اغلب جوانان صرفا به دلیل تمكین از پدر و مادر و یا دلایلی از این قبیل تن به ازدواج می‌دهند. بنابراین اطلاعات كاملی از ویژگی‌های شخصیتی، انتظارات جنس مخالف و ... ندارند. بر این اساس اغلب مجادلات پدر و مادرها كه در نهایت به اختلالات روانپزشكی فرزندان آنها منجر می‌شود، به دلیل نادیده گرفتن همین سه موضوع مذكور است. اگر ازدواج‌ها به شكلی صحیح و علمی صورت گیرد، به دنبال آن مشكلات خانوادگی، اختلافات و مجادلات از بین می‌رود و در نتیجه فرزندان آن خانواده به اختلالات روانی مبتلا نخواهند شد.

دكتر مظاهری در ادامه گفت: در صورت وجود زمینه ژنتیكی یك اختلال روانپزشكی حتی الامكان سعی شود ازدواجی صورت نگیرد یا آن ازدواج با بررسی‌های كامل ژنتیكی انجام شود و زن و مرد با علم به این موضوع كه ممكن است فرزندان آنها نیز به این اختلالات مبتلا شوند، دیگر زمینه‌های موثر در ابتلا به اختلالات روانی را حذف كنند.

فقر اقتصادی و فرهنگی؛ زمینه‌ساز اختلالات روانی

وی مسایل اجتماعی را از دیگر عوامل موثر در بروز اختلالات روانی دانست و گفت: مشكلات جامعه می‌تواند به اختلالات روانپزشكی دامن بزند. به عنوان مثال فقر فرهنگی و اقتصادی از عوامل ایجاد اختلالات افسردگی، اضطراب، اختلالات هذیانی، اختلال خواب و ... است. در توسعه جوامع شهری باید به امكانات نیز توجه شود. بنابراین علاوه بر امكاناتی مانند آب، برق و گاز، لازم است به امكانات رفاهی، تفریحی و فراهم بودن امكان ارتزاق عمومی نیز توجه شود.

كاهش درصد قابل توجهی از اختلالات روانپزشكی به دنبال كنترل و درمان اعتیاد

به گفته این روانپزشك، معضل اجتماعی «اعتیاد» نیز از جمله عوامل زمینه‌ساز اختلالات روانپزشكی است كه لازم است مسوولان و دست‌اندركاران برای كنترل و ریشه كن شدن آن تلاش كنند. از آنجا كه اكنون استفاده از مواد مخدر، محرك و توهم‌زا در جامعه مشكلات زیادی را میان والدین و فرزندان و همسران به دنبال دارد، كنترل و درمان اعتیاد می‌تواند درصد قابل توجهی از اختلالات روانپزشكی در جامعه را كاهش دهد.

نقش سیستم آموزش و پرورش در پیشگیری از بروز اختلالات روانی موثر است

وی با اشاره به تاثیر سیستم آموزش و پرورش در پیشگیری از بروز اختلالات روانی به ایسنا گفت: لازم است معلمان با دانش و علاقه كافی به آموزش و پرورش دانش‌آموزان بپردازند نه به صرف این كه یك شغل داشته باشند؛ چرا كه دانش‌آموزانی كه زیر دست معلمان فاقد انگیزه و دانش كافی تربیت می‌شوند، در آینده از نظر روانی افراد سالمی نخواهند بود.

18 سال ابتدایی زندگی تعیین كننده شكل‌گیری شخصیت فرد

دكتر مظاهری 18 سال ابتدایی زندگی را بسیار مهم و تعیین كننده در شكل‌گیری شخصیت فرد دانست و ادامه داد: هر چند كه بیشتر شخصیت فرد در شش سال نخستین زندگی و در خانواده شكل می‌گیرد، اما 12 سال پس از آن، در مدرسه است؛ بنابراین لازم است كه به سیستم فرهنگی و آموزشی جامعه اهمیت داده شود.

كاهش بسیاری از مشكلات زمینه‌ای اختلالات روانپزشكی به دنبال اجرای قانون سلامت روان

وی با اشاره به تدوین پیش نویس قانون سلامت روان، ابراز امیدواری كرد كه با تصویب و اجرای این قانون، بسیاری از مشكلات زمینه‌ای اختلالات روانپزشكی كاهش یابد.

مظاهری در ادامه گفت: در پیشگیری از اختلالات روانپزشكی سه اصل مطرح است؛ ابتدا پیشگیری اولیه و اقداماتی كه باید انجام داد تا افراد به این اختلالات مبتلا نشوند. پیشگیری نوع دوم مربوط به زمانی است كه شخص به این اختلالات مبتلا شده، بنابراین باید امكانات درمانی كافی به منظور مدیریت سریع بیماری وجود داشته است. پیشگیری سوم نیز زمانی است كه بیماری در فرد استقرار یافته و یك سری ناتوانایی‌ها را به دنبال داشته كه می‌تواند جامعه را تحت تاثیر قرار دهد.

پیشگیری، مقدم بر درمان

دبیر انجمن روانپزشكان با تاكید بر لزوم مقدم دانستن پیشگیری از درمان گفت: اجرای قانون سلامت روان در هر سه مورد پیشگیری عنوان شده، موثر است؛ اما به موارد دوم و سوم یعنی درمان و پیشگیری از عوارض بعدی اختلالات روانپزشكی بیشتر پرداخته است. این در حالی است كه هزینه پیشگیری كمتر از درمان است و اگر به جلوگیری از بروز بیماری‌ها بیشتر توجه شود، دیگر لازم نیست كه نگران درمان عوارض مزمن شده بیماری‌ها باشیم.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha