15 درصد كل داروهاي ايران خودسرانه مصرف مي‌شود

۱۳۸۸/۰۹/۳۰ - ۱۱:۴۲ - کد خبر: 18483
15 درصد كل داروهاي ايران خودسرانه مصرف مي‌شود
به گزارش همشهري، وزارت بهداشت از تمامي دانشگاه‌هاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي و درماني درخواست كرد تا ترتيبي اتخاذ شود كه ممنوعيت فروش اين گروه از داروها بدون نسخه به داروخانه‌هاي تحت پوشش آن دانشگاه‌ها ابلاغ شده و در امر بازرسي از داروخانه روي اين مسئله تأكيد خاص صورت پذيرد.

دكتر ابراهيم شيباني با اشاره به اينكه قرص آدولت‌كلد و آموكسي‌سيلين از آنتي‌بيوتيك‌ها در رده‌هاي بعدي پرفروش‌ترين داروها در كشور قرار دارند، افزود: توليد 97 درصد داروهاي مصرفي كشور در داخل صورت مي‌گيرد و در حال حاضر تنها 3 درصد از داروهاي مصرفي وارد كشور مي‌شود.

معاون غذا و داروي وزارت بهداشت با عنوان اين مطلب كه قبل از انقلاب سهم داروهاي وارداتي مصرفي در كشور 75درصد بوده است، بر ضرورت استفاده از داروهاي طبيعي تأكيد كرد و به مهر گفت: در حال حاضر 400 قلم داروي طبيعي و گياهي در فهرست دارويي كشور وجود دارد.

در كشورهاي پيشرفته 300قلم دارو در فهرست otc (يعني فروش دارو بدون نسخه كه حتي بدون تجويز پزشك هم مي‌توان از داروخانه تهيه كرد) قرار دارد، اين در حالي است كه در كشور ما به لحاظ برخي محدوديت‌ها، اين داروها از 70 قلم تجاوز نمي‌كند.

مهم‌ترين داروهاي بدون نسخه شامل مسكن‌ها، ‌آنتي‌هيستامين‌ها، داروهاي ضداحتقان و ضدسرفه است.اين گزارش حاكي است مسكن‌هايي كه در تركيب آنها مواد‌مخدر وجود دارد مانند استامينوفن كدئين و اكسپكتورانت كدئين ازجمله داروهايي هستند كه درصورت مصرف خودسرانه و طولاني‌مدت منجر به اعتياد افراد مي‌شوند.

البته مصرف داروهاي ضددرد كه جنبه مخدر دارند گاهي ناگزير است اما اين مصرف بايد زير نظر پزشك باشد چون مشكل اعتيادآوري دارند.كارشناسان معتقدند: استامينوفن كدئين بايد با تجويز پزشك مصرف شود چون مصرف مداوم آن مانند داروهاي ديگر عوارض سوء زيادي بر بدن دارد.

براساس اين گزارش، مسموميت كبدي و مشكلات كليوي، از عوارض مصرف بي‌رويه و بدون نسخه داروي استامينوفن كدئين است و اگر بيش از 10گرم در روز مصرف شود سبب تجمع در كبد مي‌شود.

كدئين يك ماده مخدر است كه براي كاهش درد روي سيستم اعصاب مركزي(مغز و طناب نخاعي) اثر كرده، درد را تخفيف مي‌دهد. اثرات ناشي از مصرف استامينوفن كدئين شامل يبوست، سرگيجه، خواب‌آلودگي، خشكي دهان، برافروختگي، سبكي سر، كاهش اشتها، تهوع، مشكل يا درد هنگام ادرار و تعرق است.

علي صفا، كارشناس معاونت غذا و داروي وزارت بهداشت پيش‌تر گفته بود، مصرف زياد اين دارو با توجه به كدئين آن، موجب اعتياد مي‌شود و معتادان گاهي اوقات در روز 20عدد آن را يكجا مي‌خورند.

صفا با بيان اينكه مصرف استامينوفن كدئين براي افرادي كه ممكن است هنگام سردرد و يا تب از آن استفاده كنند موجب اعتياد نمي‌شود، گفت كه در اين مواقع هم دارو بايد با تجويز پزشك مصرف شود. به گفته علي صفا ميزان مواد‌مخدر اين دارو در بازار ايران از 20ميلي گرم به 10ميلي گرم كاهش پيدا كرده و قرار است اين ميزان هم به كمتر از 10ميلي‌گرم برسد تا عوارض كمتري براي مصرف‌كننده داشته باشد.

در دسترس بودن انواع مسكن‌ها

اين در حالي است كه كارشناسان يكي از دلايل افزايش اين نوع اعتياد را دردسترس‌بودن انواع مسكن‌ها مي‌دانند. در حال حاضر در كشور ما هر شخصي مي‌تواند به‌راحتي و بدون نسخه پزشك به انواع مسكن‌ها دسترسي داشته باشد.

به گفته محققان، مصرف داروهاي مسكن و خواب‌آور داراي آثار و عوارض مخربي است كه معمولاً تا چند ساعت باقي مي‌ماند. داروهاي مسكن و خواب‌آور باعث تغييرات رفتاري يا رواني همچون سرخوشي مختصر، رفتار نامناسب جنسي، پرخاشگري، اختلالات دركي، اختلال قضاوت، رخوت، خواب‌آلودگي، شل‌شدن عضلات، به‌هم‌خوردن تعادل و اختلال عملكرد شغلي و اجتماعي مي‌شوند.

همچنين مصرف طولاني داروهاي مسكن و خواب‌آور، عوارضي شامل افسردگي، سردرد، ناراحتي گوارشي، آسيب كبدي و اختلال حافظه در پي دارد. زناني كه به‌طور مداوم از استامينوفن و بروفن استفاده مي‌كنند نيز دوبرابر افراد معمولي در خطر ابتلا به فشار خون بالا هستند.

باورهاي غلط

به اعتقاد اكثر كارشناسان، ناآگاهي جامعه و فرهنگ و باورهاي غلط رايج در ميان مردم، دليل افزايش تجويز و مصرف دارو نسبت به استانداردهاي جهاني است.
تصور عامه مردم ايران اين‌ است كه پزشك خوب داروهاي بيشتر و متنوعي را تجويز مي‌كند، در حالي كه با مصرف هرچه بيشتر دارو سيستم سلامت كشور رو به بهبودي نرفته بلكه بيماري‌ها را افزايش مي‌دهد.

مردم فراموش مي‌كنند كه هر دارويي كه مصرف مي‌كنيم به داروي ديگري نياز دارد كه عوارض آن را از بين ببرد. اما اگر بپذيريم كه علت درخواست دارو از سوي بيماران ناآگاهي آنها و باورهاي غلط رايج ميان مردم است، اين سؤال مطرح مي‌شود كه چرا پزشكان آگاه، به اين درخواست نابجا پاسخ مثبت مي‌دهند؟

برخي پزشكان به‌منظور نگهداري بيماران خود و جلوگيري از مراجعه آنها به پزشك ديگر، مطابق ميل بيمار رفتار مي‌كنند و داروهايي كه مورد نياز بيمار نيست را بنا به تقاضاي فرد بيمار برايش تجويز مي‌كنند؛ اين را هم البته مي‌شود به مشكلات اقتصادي پزشكان و هزار و يك علت ديگر ربط داد.

مصرف خودسرانه

براساس تحقيقات انجام شده، ايراني‌ها 10 تا 15 درصد مجموع داروهاي كشور را به‌صورت خودسرانه و بدون مشورت با پزشك مصرف مي‌كنند. اين‌مطلب را دكتر سعيد واقفي، دبير انجمن داروسازان كشور مي‌گويد. به گفته او، مسكن‌ها بيشترين داروهايي هستند كه مردم به‌صورت خودسرانه مصرف مي‌كنند.

دكتر واقفي ادامه مي‌دهد: علاوه بر مسكن‌ها، قطره‌هاي چشمي و آنتي‌بيوتيك‌ها نيز بيشترين ميزان مصرف خودسرانه را دارند. البته آنتي‌بيوتيك‌ها به‌علت نوع تأثير دارويي، بدترين داروهايي هستند كه به اين شيوه مصرف مي‌‌شوند،

چراكه در صورت عدم نياز بدن، اين دارو مانند سم عمل مي‌كند و ميكروب‌هاي بدن را نسبت به داروها مقاوم مي‌كند و درصورت ايجاد عفونت در بدن ديگر آنتي‌بيوتيك در درمان بيماري مؤثر نخواهد بود، اين در حالي است كه بسياري از مردم آنتي‌بيوتيك‌ها را بدون تجويز پزشك مصرف مي‌كنند و اين مسئله باعث شده كه آنتي‌بيوتيك‌ها از پرمصرف‌ترين اقلام دارويي در كشور باشند.

در هر حال اتفاق نظر كارشناسان اين است كه براي بهبود وضعيت تجويز و مصرف بيش از حد دارو، جامعه ما بيش از هر چيزي نياز به فرهنگ‌سازي جدي در اين زمينه دارد.
نظر خود را بنویسید
(ضروری)
(ضروری)
CAPTCHA Imagereload
1.48161s, 19q