حساسيت فصلي يا آلرژي بهاره

۱۳۸۶/۰۳/۱۰ - ۰۰:۰۰ - کد خبر: 4149
حساسيت فصلي يا آلرژي بهاره

اين واكنش‌ها كه اغلب در محيط‌هاي باز و با علايمي از قبيل آبريزش بيني، سرفه، عطسه و سوزش چشم‌ها بروز مي‌كند آلرژي فصلي يا بيماري تب يونجه (hay fever) ناميده مي‌شود.

نكته قابل توجه در مورد اين بيماري شباهت بسيار در علايم ظاهري آن با سرماخوردگي معمولي است به طوري كه در بسياري از موارد اين بيماري به اشتباه سرماخوردگي تشخيص داده شده، بيمار به‌طور خودسرانه و بدون مشاوره با پزشك اقدام به مصرف داروهاي آنتي‌بيوتيك مي‌كند.

اين عمل نه تنها باعث بهبودي بيمار نمي‌شود بلكه موجب پديد آمدن مقاومت دارويي در سطح جامعه و از بين رفتن باكتري‌هاي مفيد در بدن شخص مي‌شود. از اين رو لازم است در مواردي كه علايم سرماخوردگي در افراد در فصل‌هايي از قبيل بهار و تابستان ديده مي‌شود به جهت تشخيص نوع بيماري به پزشك مراجعه كنند.

علايم شايع بيماري

شايع‌ترين علامت در اين بيماران عطسه‌هاي مكرر است كه براي مدت طولاني گريبانگير فرد مي‌باشد علاوه بر آن گرفتگي بيني و آبريزش بيني نيز از علايم شايع اين بيماريست. ساير علايم عبارتند از: خارش گلو و دهان، قرمزي و تورم چشم‌ها، خارش بيني و پوست صورت.
لازم به ذكر است كه شدت علايم از فردي به فرد ديگر متفاوت است به گونه‌اي كه در گروهي از افراد علايم بسيار آزار دهنده بوده و  در فعاليت‌هاي روزمره ايجاد اختلال مي‌كند ليكن در سايرين علائم كم و قابل تحمل است.

در حالت مزمن و طول كشيده بيماري علايم ديگري از قبيل گرفتگي بيني و آبريزش طولاني مدت ديده مي‌شود كه اغلب ناشي از عارضه ديگري از بيماري تحت عنوان سينوزيت مزمن است كه گريبانگير بسياري از افراد مبتلا به اين بيماري مي‌شود.

حساسيت فصلي چگونه پديد مي‌آيد؟

حساسيت فصلي در حقيقت نوعي واكنش ايمني در بدن است كه تمايل دارد به صورت صفتي ارثي از نسلي به نسل ديگر انتقال يابد. سازوكار پديد آمدن اين واكنش از مدت‌ها قبل مورد شناسايي قرار گرفته است. به‌طور طبيعي هرگاه بدن در معرض يك ماده ناشناس و غيرمعمول (از قبيل باكتري يا ويروس) قرار گيرد در برابر آن واكنش نشان داده شروع به تحريك سيستم ايمني مي‌كند.

 اين تحريك در نهايت منجر به توليد موادي به نام آنتي بادي يا همان پادتن مي‌شود. اين مواد با اتصال به غشاي خارجي ميكروب باعث تسهيل در پاكسازي عوامل خارجي از بدن و در نهايت از بين بردن اين عوامل مي‌شود.

اما حساسيت زماني اتفاق مي‌افتد كه سيستم ايمني در برابر عوامل بي‌ضرري از قبيل گرده گياهان و يا آلودگي موجود در هوا واكنش دفاعي از خود بروز دهد.

بروز واكنش‌هاي دفاعي در بدن با توليد پادتن‌هايي از نوع IgE (ايمونوگلوبولين E) همراه است اين نوع پادتن‌ها با اتصال به سلول‌هايي با نام MAST CELL باعث رها شدن موادي مي‌شوند كه در اصطلاح آنافيلا توكسين ناميده مي‌شود. سر دسته اين مواد ماده‌اي به نام هيستامين است كه آغاز كننده اصلي در واكنش‌هاي ايمني مي‌باشد.

هيستامين و ساير مواد آزاد شده از ماستوسيت‌ها نقش مهمي در بروز واكنش حساسيتي دارند اين مواد از طريق متسع كردن عروق مخاطي و افزايش تراوش مايع از عروق به داخل مايع بين سلولي باعث تورم و سرخي پوست مي‌شود. علاوه بر اين فعاليت غدد ترشحي مخاط بيني افزايش مي‌يابد.

درمان حساسيت فصلي

اگرچه درمان‌هاي گوناگوني براي اين بيماري وجود دارد ولي  هيچ كدام درمان قطعي نبوده صرفاً باعث تسكين علايم بيمار مي‌شود.

در زمينه بهترين درمان اين بيماري آنچه كه تاكنون مشخص شده  اين است كه بهترين درمان پرهيز از تماس با ماده حساسيت‌زاست. پرهيز از تماس با گرده گياهان از طريق تردد كمتر در مناطق سرسبز و مرطوب ميسر است. استفاده از ماسك‌هاي ضد گرد و غبار هم مي‌تواند مؤثر باشد. در منازل مي‌توان از وسايل تصفيه هوا استفاده كرد.

گرچه بعضي از افراد نقل مكان بيمار را به منطقه‌اي ديگر توصيه مي‌كنند به نظر مي‌رسد اين روش هميشه مفيد نبوده، گاهي سبب بروز عوارض اجتماعي و خانوادگي براي فرد مي‌شود. از سوي ديگر هيچ تضميني وجود ندارد كه شخص به مواد موجود درآن منطقه حساسيت پيدا نكند از اين رو اين روش اكنون منسوخ شده است درمان‌هاي دارويي در زماني كه فرد مبتلا به علايم آزار دهنده بيماريست توصيه مي‌شود.

 اين داروها عمدتاً تحت عنوان آنتي‌هيستامين‌ها يا داروهاي ضد هيستامين شناخته مي‌شوند. عارضه اصلي اين داروها ايجاد خواب آلودگي در فرد است كه عارضه‌اي دردسرساز در كارهاي حساسي مانند رانندگي است البته در ساليان اخير داروهايي با عوارض جانبي كمتر و قيمت گرانتر توليد شده است كه اكنون در بازار دارويي ايران نيز موجود است.

برخي از داروهاي قديمي كه با عنوان آنتي هيستامين‌هاي با اثر مركزي نيز شناخته مي‌شوند عبارتند از: پرومتازين، كلروفنيرامين، ديفن هيدرامين، كلماستين و... .  اين داروها اغلب از راه خوراكي مصرف شده اگرچه داروهايي بسيار مؤثر و پر قدرت هستند ولي همانگونه كه بيان شد داراي عوارضي از قبيل خواب‌آلودگي (مهم‌ترين عارضه) خشكي دهان و تاري ديد است كه شدت آن در افراد مختلف متفاوت است.

 توصيه مي‌شود در زمان مصرف اين داروها از انجام كارهاي دقيق و رانندگي پرهيز شود و يا مقدار داروي مصرفي كاهش يابد.
 

نظر خود را بنویسید
(ضروری)
(ضروری)
CAPTCHA Imagereload
6.87997s, 18q