دندانپزشک خانواده را هم اجرا می‌کنیم

۱۳۹۱/۰۶/۰۸ - ۱۴:۰۲ - کد خبر: 55446
سلامت نیوز : از زمانی که مرضیه وحید دستجردی دفتر خود را در شعبه کیش دانشگاه علوم پزشکی تهران ترک کرد و به طبقه چهاردهم ساختمان نصر 5 وزارت بهداشت در شهرک قدس آمد تا اولین وزیر زن جمهوری اسلامی ایران باشد، 3 سال می گذرد. او در این مدت فراز و نشیبهای زیادی را پشت سر گذاشته است از ماجرای برنج‌های آلوده و سوسیس و کالباسهای غیر استاندارد تا داستان بیماران رها شده.

به گزارش سلامت نیوز به نقل از فارس ؛ وحید دستجردی در همان ابتدای حضورش ساختار وزارت بهداشت را عوض کرد، معاونت سلامت را به دو تکه معاونت بهداشتی و  معاونت درمانی تغییر داد تا به قول خودش برنامه های بهداشتی بیشتر مورد توجه باشد، سازمان غذا و دارو را هم که قبلاً به صورت معاونت غذا و دارو بود حتی بدون مصوبه مجلس و با تصویب شورای عالی اداری به سازمان تبدیل کرد و نشان داد که مانند بسیاری دیگر از دولتمردان دهم، کارهایی که می خواهد را انجام می‌دهد و منتظر نمی‌ماند. شاید کارهای ناتمام و باقیمانده زیادی مانده باشد اما هفته دولت فرصتی بود تا از او که خودش را وزیر پزشک خانواده نامیده است بخواهیم کارنامه این وزارتخانه عریض و طویل و البته پر خرج را خودش تشریح کند.

فارس: در هفته دولت هستیم و شما در سال سوم وزارت، مهمترین دستاوردهای وزارت بهداشت در دولت دهم چیست؟

وحید دستجردی:بله در هفته دولت هستیم. در این هفته از 8 داروی جدید تولید داخل رونمایی کردیم و همزمان اجلاس سران کشورهای عدم تعهد را هم داریم و این نشانه جامعیت برنامه های جمهوری اسلامی ایران در عرصه های سیاسی، اجتماعی، خدماتی و علم و فناوری است. خوب اگر بخواهیم به مهمترین دستاوردهای دولت دهم در حوزه بهداشت و درمان بپردازیم ابتدا باید به ارتقای کیفیت خدمات سلامت اشاره کنیم که هم در حوزه بهداشت و هم در حوزه درمان قابل توجه است و شاید مهمترین و سرآمد این برنامه‌ها، برنامه پزشک خانواده و نظام ارجاع است که یک برنامه کشوری است. این برنامه قرار بود قبلاً در برنامه پنجساله توسعه چهارم اجرا شود که متأسفانه این کار انجام نشد اما خوشبختانه از سال گذشته ما اجرای این برنامه را شروع کردیم.

البته در واقع کار اجرای این برنامه را از سال 89 شروع کردیم، ابتدا در شهرهای 3 استان پایلوت شد، تا به سال 90 رسید و امسال هم بعد از دستور رئیس جمهوری کار را شروع کردیم و اکنون در شهرهای 5 استان شامل اجرای این برنامه شروع شده و در حال توسعه است. 10 استان دیگر هم در نوبت هستند و برای شروع اجرای این برنامه اعلام آمادگی کرده‌اند که شامل خوزستان، گلستان، گیلان، کرمان، چهارمحال و بختیاری، هرمزگان و... هستند که همه را به ستاد اجرایی برنامه پزشک خانواده ارجاع داده‌ایم تا زیر ساختها را بررسی کنند و اگر آمادگی و زیرساخت این استانها را تأیید کردند، این برنامه در این استانها هم مستقر می‌شود.

برنامه پزشک خانواده یک برنامه کاملاً عدالتمدار است که هزینه‌های درمان مردم را هم در قسمت سرپایی و هم در قسمت بستری کم می‌کند، بیماران را از سرگردانی نجات می‌دهد زیرا هر فرد یک مسئول سلامت پیدا می‌کند و هر پزشک مسئولیت سلامت یکسری خانواده را به عهده می‌گیرد، بنابراین این افراد یکدیگر را به خوبی می‌شناسند، پزشک بیماریها و سوابق پزشکی و فامیلی افراد زیر پوشش خود را می‌شناسد. اساس کار هم سلامت است و برنامه پزشک خانواده رویکرد پیشگیری و پیش بینی بیماری و مبارزه با بیماری دارد و تلاش می‌کند قبل از بروز بیماری آن را کشف و از بروز آن جلوگیری کند و البته اگر هم بیماری ایجاد شد به موقع درمان کند.

حداقل منفعت برنامه پزشک خانواده این است که هزینه‌های درمانی مردم در سطح اول که خدمات تیم سلامت پزشک خانواده است و داروهای آن کاملاً رایگان است و مردم بابت این خدمات هیچ هزینه‌ای پرداخت نمی‌کنند، در سطح بالاتر که خدمات تخصصی و بستری است که مردم فقط 10 درصد هزینه را به عنوان فرانشیز پرداخت می‌کنند، در مورد هزینه های آزمایشگاه ،رادیولوژی و غیره هم همین طور است.

با اجرای این برنامه آنچه که هدف برنامه توسعه پنجم بود و حتی هدف برنامه چهارم که محقق نشد، محقق می‌شود و آن این است که سهم هزینه پرداخت از جیب مردم برای سلامت به 30 درصد کاهش پیدا کند.

فارس: و شما اعلام کرده‌اید که این برنامه دو ساله و تا پایان دولت دهم اجرا می‌شود،یعنی واقعاً طی دو سال می ‌‌توانند سهم پرداخت از جیب مردم برای سلامت را که الان حدود 54 درصد اعلام می‌کنید به زیر 30 درصد برسانید،آن هم در این مدت کوتاه باقیمانده؟

وحید دستجردی: هر استانی که زیر پوشش این برنامه برود و این برنامه در شهرها و روستاهای آن مستقر شود، هزینه پرداخت از جیب مردم آن به 30 درصد کاهش پیدا می‌کند.

فارس: واقعاً فکر می‌کنید بتوانید تا سال آینده به این هدف برسید.

وحید دستجردی: بله،امیدواریم که تا سال آینده همه شهرهای کشور را زیر پوشش این برنامه ببریم و همه روستاها هم زیر پوشش این برنامه بروند و در جاهایی که این برنامه در روستاها اجرا نشده است، آنجاها را هم زیر پوشش ببریم و تکمیل کنیم، ضعفها و مشکلاتی که در اجرا داشته‌ایم را بر طرف کنیم و امیدواریم در این مدت اجرا بشود. الان امکانش در وزارت بهداشت و دانشگاههای علوم پزشکی وجود دارد.

ببینید به عنوان مثال هفته پیش من در بندرعباس بودم، در آنجا برای 80 درصد مردم شناسنامه الکترونیک سلامت ایجاد شده است، بیش از 100 درصد پزشکان مورد نیاز برای این برنامه ثبت کرده‌اند یعنی حدود 240 پزشک برای هرمزگان می‌خواستیم در حالی که 296 پزشک ثبت نام کرده‌اند، بنابراین هم در پزشکان و هم در مردم برای اجرای این برنامه آمادگی وجود دارد. یعنی سیستم خود را آماده کرده است. مراکز پشتیانی دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان هم آماده‌اند. سایر مراکزی هم که باید از طرف دانشگاه برای این کار لازم بوده، اجاره شده است. دستورالعمل اجرای این برنامه هم ابلاغ شده است.

خوشبختانه آمادگی وزارت تعاون،رفاه و تأمین اجتماعی و سازمانهای بیمه‌گر را هم برای حمایتهای مالی این برنامه داریم، معاونت نظارت راهبردی ریاست جمهوری هم حمایتهای لازم را بر اساس تأکیدات رئیس جمهوری انجام خواهد داد و دارند خودشان را آماده می‌کنند تا از این پروژه پشتیبانی‌های لازم را هم از وزارت بهداشت و هم از بیمه‌ها از جنبه های مالی و برنامه‌ای انجام دهند.

بنابراین فرصت و زمینه بسیار مساعدی داریم و امیدواریم ظرف امسال و سال آینده این برنامه در کشور اجرا شود و توسعه یابد. مطالبات مردمی هم در این زمینه وجود دارد، مردم هم خواهان اجرای این برنامه هستند به خصوص اینکه این برنامه دسترسی مردم را به خدمات سلامت بیشتر می‌کند، پاسخگویی را بالا می‌برد،هزینه‌ها را به شدت کم می کند و عدالت در سلامت را برقرار می‌کند.

حلقه بعد نیز اختصاص آن بودجه 6هزار میلیارد تومانی است که بر اساس مصوبه مجلس اگر فاز دوم هدفمندی یارانه‌ها اجرا شود،تأمین می‌شود و اگر این اعتبار به وزارت بهداشت تعلق گیرد دیگر آن هزینه 10 درصدی فرانشیز برای خدمات تخصصی و بستری هم از مردم گرفته نمی‌شود و به طور کلی رابطه مالی بین پزشک و بیماری به کل قطع می‌شود.

فارس: یعنی آن وعده رایگان شدن خدمات درمانی در کشور.

وحید دستجردی: بله، با اجرای برنامه پزشک خانواده کمک جدی می شود تا پدیده بسیار زشت زیرمیزی را بسیار بسیار کم کنیم و با اجرای حلقه 6هزار میلیارد تومانی دیگر کل مسئله زیرمیزی حل می شود. علتش هم این است که دیگر رابطه مالی بین پزشک و بیمار وجود ندارد و با توجه به اینکه همه امور پزشکی، آزمایشگاه و تشخیصی و دارویی فرد تحت کنترل است و در پرونده الکترونیک فرد ثبت می‌شود اگر پزشک یا فرد دیگری در این سیستم بخواهد تخلفی مرتکب شود سریعاً مشخص می شود و بلافاصله از سیستم اخراج می‌شود بنابراین این برنامه «به کل» بهداشت و درمان کشور را متحول می‌کند و به طور کلی خدمات بهداشت و درمان در بخش دولتی برای مردم کشور رایگان می‌شود.

مسئله دیگر این است که باید کیفیت خدمات درمانی را در کشور بالا ببریم.بخشی از کیفیت خدمات به فضای فیزیکی بیمارستانها و شبکه بهداشتی و درمانی کشور مربوط است. این حرکتی که برای تکمیل شبکه بهداشتی و درمانی شروع کرده‌ایم در همین مسیر است. از اواخر سال گذشته تا الان حدود 950 خانه بهداشت روستایی ساخته‌ایم که تجهیز و آماده شده‌اند تا جشن تکمیل شبکه را بگیریم. بیش از 2 هزار خانه بهداشت هم ظرف 3 سال گذشته ساخته شد.

فارس: مجموعاً الان چند خانه بهداشت روستایی در کشور داریم؟

وحید دستجردی: الان تعداد آن به بالای 20 هزار خانه بهداشت روستایی رسیده است، منتهی منتظریم تا اجلاس سران غیر متعهدها تمام شود و با حضور رئیس جمهوری جشن تکمیل شبکه بهداشت روستایی را بگیریم.

فارس: در شهرها چطور؟

وحید دستجردی: در شهرها هم حدود 67 هزار تخت بیمارستانی در حال مطالعه، طراحی و ساخت است. بالای 14 هزار تخت آن امسال به بهره برداری می‌رسد، سال آینده هم همین طور. اینها باعث می‌شود، بیمارستانهای فرسوده و قدیمی کشور از رده خارج شوند. بیمارستانهای جدید جایگزین شوند. مناطق و شهرهایی که بیمارستان ندارند، برای آنها بیمارستان ساخته می‌شود. تقریباً با این 67 هزار تخت بیمارستانی به سطح بندی مطلوب بیمارستانی در کشور با توجه به جمعیت کشور می‌رسیم، به جز مناطق محرومی که برای آنها هم باید در آینده تخت بیمارستانی ساخته شود.

بنابراین بخش دولتی که اکنون بالای 70 درصد بیمارستانهایش در کشور فرسوده است و در تهران بالای 80درصد بیمارستانها فرسوده هستند،وضعیت آبرومندی پیدا می‌کند و مردم رغبت بیشتری پیدا می‌کنند که برای گرفتن خدمات به بخش دولتی مراجعه کنند.

فارس: برای کمبود نیروی انسانی چه برنامه‌ای دارید؟

وحید دستجردی: برای کمبود نیروی انسانی هم اولاً سند آمایش سرزمینی آموزشی را برای توسعه آموزش عالی آماده کرده‌ایم که این سند توسعه مراکز آموزشی را در تمام مناطق کشور برای رشته‌های مختلف، دانشکده‌های مختلف، تخصصها، فوق تخصصها، تحصیلات تکمیلی مشخص می‌کند. هم برای بخش دولتی و هم برای بخش غیر انتفاعی که بر اساس آن داریم مراکز آموزشی را توسعه می‌دهیم و ظرفیتهای پذیرش را بالا می بریم.

بر همین اساس به خصوص تعداد دانشکده های پرستاری را در کشور زیاد کرده‌ایم. چون پرستار کم داریم. علاوه بر اینکه پرستار کم داریم، به پرستار بومی هم نیاز داریم. در برخی مناطق پرستاران بیکار در مراکز استانها وجود دارند ولی وقتی در شهرستانها پرستار می خواهیم، پرستار وجود ندارد. حتی در برخی مراکز استانها و شهرهای بزرگ هم اصلاً پرستار بیکاری برای استخدام وجود ندارد در حالی که مجوز استخدام وجود دارد و دانشگاههای با وجود داشتن مجوز استخدام نتوانسته‌اند نیرو جذب کنند. به همین علت تعداد دانشکده‌ها و ظرفیت رشته‌های پرستاری را افزایش دادیم. به دانشگاههای علوم پزشکی مجوز داریم بر اساس ظرفیتشان تعداد بیشتری دانشجوی پرستاری پذیرش کنند.

این کار دو علت داشت یکی اینکه کمبودها را بر طرف کنیم. دیگر اینکه شاخصها و استانداردهای نسبت پرستار به تخت را ارتقا دهیم. چون واقعاً نسبت پرستاران به تخت کم است بنابراین زحمات آنها طاقت فرساست و واقعاً از سلامتشان و زندگیشان برای این کار مایه می گذارند.

فارس: چقدر پرستار کم داریم؟

وحید دستجردی: برای رفع کمبود پرستار سال 89 حدود 26هزار و 600 پرستار و کادر پرستاری استخدام کردیم. اینها سال 90 وارد سیستم شدند و کمک کردند که مقداری کمبود پرستار کم شود اما مرتباً مراکز جدید داریم که پرستار می خواهند ضمن اینکه هنوز هم برای استاندارد شدن نسبت پرستار به تخت به پرستاران بیشتری نیاز داریم. فکر می‌کنم باید حداقل 15 هزار پرستار دیگر استخدام کنیم تا بتوانیم تعداد پرستاران کشور را در بخش دولتی به حد استاندارد برسانیم.

فارس: برای بیمارستانهای جدید؟

وحید دستجردی: هم برای بیمارستانهای جدید و هم بر اینکه نسبت پرستار به تخت در کشور استاندارد شود. با این کار ساعت کاری پرستاران هم کم می‌شود و کیفیت خدمات آنها هم بالاتر می‌رود.

فارس: قانون تعرفه گذاری خدمات پرستاری چرا هنوز بعد از 5 سال اجرا نشده است؟

وحید دستجردی: اجرای این قانون اعتبار واقعاً زیادی می‌خواهد، نمی‌خواهم رقم آن را اعلام کنم، چون ممکن است مشکل ایجاد شود اما با وجود تصویب این قانون در مجلس هنوز اعتبار اجرای آن را نداریم. خوب تصمیم دیگری که برای بهبود و ارتقای خدمات درمانی به مردم در نظر داریم اجرا کنیم. گسترش مراکز بهداشت خدمات دهان و دندان است. در گذشته در اکثر استانها دانشکده دندانپزشکی وجود نداشت که اکنون مجوز آن برای اکثر استانها صادر شده است. از دانشگاههای علوم پزشکی خواسته‌ایم تا حداقل 50 درصد دانشجویان دندانپزشکی را به صورت بومی پذیرش کنند تا در همان مناطق ماندگاری داشته باشند چون در اکثر مناطق دور دست و کمتر برخوردار دندانپزشک نداریم. بنابراین این افراد می‌توانند بعد از فارغ التحصیلی این کمبودها را جبران کنند.

فارس: پس یک فاصله زمانی تا پذیرش و فارغ التحصیلی ‌آنها طول می‌کشد.

وحید دستجردی: بله ولی این دانشجویان از سال دوم وارد دوره pre-clinic می‌شوند و مثل اینترنها در گروه پزشکی کار را شروع می‌کنند.  قرار است در خود دانشکده‌های دندانپزشکی مراکز ارائه خدمات به مردم هم دایر باشد. ضمن اینکه به همه دانشگاههای علوم پزشکی توصیه کرده‌ایم کلینیک‌های ویژه دندانپزشکی راه بیندازند.

امروز خدمات دندانپزشکی خیلی کم تحت پوشش بیمه است و به جز خدمات دندان شماره 6 و کشیدن دندان، بقیه خدمات دندانپزشکی تحت پوشش بیمه نیست. خدمات دندانپزشکی هم بسیار گرانقیمت است. هزینه مواد دندانی بالاست. در بررسی که در وزارت بهداشت انجام داده ایم. بیشترین هزینه خدمات سرپایی مردم برای خدمات دندانپزشکی مصرف می‌شود و این هزینه‌ها برای مردم بسیار بیشتر از هزینه خدمات پزشکی است.

فارس: یعنی چقدر؟

وحید دستجردی: هزینه های دندانپزشکی تقریباً2 برابر هزینه های پزشکی سرپایی است یعنی دو سوم هزینه خدمات سرپایی مردم برای دندانپزشکی هزینه می شود، علتش هم این است که زیر پوشش بیمه نیست و با وجود اینکه تعداد این خدمات در سال کم است اما هزینه زیادی از جیب مردم می‌گیرد. یکی از مطالبات مهم مردم از وزارت بهداشت و بیمه ها هم همین است که خدمات دندانپزشکی تحت حمایت قرار گیرد. به همین علت ما به دانشگاههای علوم پزشکی توصیه کردیم کلینیکهای ویژه دندانپزشکی را راه بیندازند.

فارس:ولی تعدادشان خیلی کم است؟

وحید دستجردی: الان بسیاری از دانشگاههای علوم پزشکی این کلینیک را دارند.

فارس: هر دانشگاه یا هر استان یک کلینیک دندانپزشکی.

وحید دستجردی: بله، یکی یا دوتا و با توجه به اینکه چقدر فضا و امکانات دارند در مراکز خود تعدادی یونیت دندانپزشکی گذاشته‌اند و هم استادان و هم افرادی که دوره های فلو گذرانده‌اند یعنی دوره‌های بالاتر از دوره عمومی و تخصصی در این مراکز به مردم خدمات رسانی می‌کنند.

فارس: و تعرفه دولتی می‌گیرند.

وحید دستجردی: بله، در تهران هم با وجود اینکه کلینیکهای ویژه دندانپزشکی داریم ولی باید تعداد آنها افزایش پیدا کند. به دانشکده های دندانپزشکی در تهران توصیه کردیم برای توسعه این مراکز آماده باشند و سعی کردیم بخشی از مشکلات دندانپزشکی مردم را از این طریق جبران کنیم. 

فارس: ولی خدمات دندانپزشکی در برنامه پزشک خانواده تعریف نشده است.

وحید دستجردی: با توجه به اینکه برنامه پزشک خانواده را در حال اجرا داریم، گام بعدی این است که برنامه دندانپزشک خانواده را اجرا کنیم. الان حدود 6هزار مرکز بهداشتی و درمانی روستایی و شهری داریم. تقریباً در 3 هزار مرکز آنها یونیت دندانپزشکی وجود دارد و در برخی از آنها دندانپزشک طرحی یا استخدامی ارائه خدمت می کند. 

ما بنا را بر این گذاشته‌ایم که 3 هزار دندانپزشک را استخدام کنیم تا در این مراکز به مردم خدمات دندانپزشک خانواده را ارائه کنند. درخواست مجوز استخدام را هم به معاونت سرمایه انسانی ریاست جمهوری داده‌ایم تا بتوانیم این افراد را مستقر کنیم.برای مراکز که یونیت دندانپزشکی نداشته باشند هم یونیت می‌خریم تا با تعرفه دولتی در این مراکز به مردم خدمات ارائه کنند این هم در واقع برنامه دندانپزشک خانواده است.

فارس: از کی قرار است این برنامه اجرا شود؟

وحید دستجردی: ما منتظریم مجوز استخدام 3 هزار دندانپزشک را به وزارت بهداشت بدهند، نامه نگاری‌های لازم را هم با دولت و معاونت سرمایه انسانی آن انجام داده‌ایم، هر زمان این مجوز را به ما بدهند ظرف مدت کوتاهی این برنامه را اجرا می‌کنیم. خرید دستگاه یونیت دندنپزشکی کار ساده‌ای است،اساس کار نیاز ما به نیروی انسانی  دندانپزشک است.

فارس: اجرای این برنامه به امسال می‌رسد؟

وحید دستجردی: نمی‌دانم. هر زمان مجوز استخدام بدهند این برنامه را راه اندازی می‌کنیم. حوزه دیگر کاری مباحث دارویی است، ما حدود 16هزار داروساز در کشور داریم که خدمات بسیار برجسته‌ای ارائه کرده‌اند. بیشترین تعداد مقالات در کل گروههای پزشکی مربوط به داروسازان است. 97 درصد داروهای مصرفی کشور توسط همین داروسازان در صنعت داروسازی کشور تولید می‌شود. بیش از 8800 داروخانه در کشور داریم که خدمات دارویی را 24 ساعته به مردم ارائه می‌کنند. قیمت دارو از دل بزرگترین شهرهای کشور تا دوردست‌ترین روستاها در کشور یکی است و این به خاطر نظارت جدی وزارت بهداشت و دانشگاههای علوم پزشکی است. قیمت گذاری مناسبی هم برای داروها در کشور انجام می‌شود. قیمت یک دارو در کشور ما الان بین یک پنجم تا یک دهم قیمت داروی مشابه خارجی است ضمن اینکه کیفیت بسیار خوبی هم دارد. داروهای ایرانی الان به کشورهای دیگر قاچاق می‌شود و این نشان دهنده کیفیت خوب داروهای ایرانی است که باید در مسیر قانونی خودش یعنی صادرات قرار گیرد.

تصمیم داریم برای اینکه استانداردهای داروسازی را در کشور بالا ببریم، تربیت نیروی داروساز هم افزایش دهیم. به همین خاطر برای تمام دانشگاههای علوم پزشکی در مراکز استانها هر جا که آمادگی داشته‌اند مجوز تأسیس دانشکده داروسازی صادر کرده‌ایم و این دانشکده‌ها در حال ساخت و ساز هستند و البته استخدام هیئت علمی برای این دانشکده ها هم در سراسر کشور در حال انجام است.در مورد بقیه رشته ها مثل علوم آزمایشگاهی، توانبخشی و پیراپزشکی هم برنامه این است که دوره‌های under gragute (دوره‌های لیسانس) را به شهرستان‌ها و در محیط ببریم و دوره‌های تحصیلات تکمیلی را در مراکز استان‌ها برگزار کنیم و هر چه می‌شود بیشتر آموزش‌ها را در دل مردم و سطح جامعه گسترش دهیم.

فارس: پذیرش هم بومی می‌شود؟

وحید دستجردی: بله،بنابراین افزایش پذیرش ها به نحوی است که هر دانشگاهی که بستر لازم را آماده کند برای رشته‌های تحصیلی و برای اینکه ماندگاری پزشکان متخصص را در دانشگاه‌ها داشته باشیم برنامه این است بومی‌گرایی را افزایش دهیم و پذیرش این رشته‌ها را از بین مردم مناطق انجام دهیم و این طور نباشد که پزشکان به صورت طرحی و ضریب k به مناطق بروند و بعد از دو سال به تهران و شهرستان‌ها برگردند بلکه در استان‌ها ماندگار باشند به همین علت ظرف سه سال گذشته تمام دانشگاه‌های علوم پزشکی که می‌توانستند متخصص تربیت کنند بین 2 تا 6 رشته تخصصی که مورد نیازشان بود مجوز ایجاد رشته جدید گرفتند و مجوز جذب نیروی انسانی، فلوشیپ، فوق تخصصی، کارشناسی، تحصیلات تکمیلی و کارشناسی ارشد و PHD را به آنها دادیم.

آموزش علوم پزشکی الان خیلی رونق گرفته است و در سطوح بسیار بالا در استان‌ها برگزار می‌شود در همین بندرعباس که هفته پیش من آنجا بودم مجوز چند رشته جدید را قبلاً به آنها داده بودیم اما رئیس دانشگاه اعلام کرد که برای ایجاد چند رشته جدید مانند روانپزشکی و عفونی هم آمادگی دارند که قرار شد مستندات را بفرستند تا در شورای گسترش آموزش مطرح شود.

برای پزشکان متخصص و عمومی هم سعی کردیم ظرفیت‌ها را افزایش دهیم که نیازهای کشور را به خصوص در مناطق غیر برخوردار تأمین کنند بنابراین مقداری افزایش ورودی دانشجو هم در دکترای عمومی و هم دکترای تخصصی و هم PHD در کل دانشگاه‌های علوم پزشکی داریم همه اینها ظرفیت‌هایی برای آینده کشور است که کمبودها و کسری‌ها را به وسیله نیروهای بومی پر می‌کنند.

تمام فارغ‌التحصیلات دکترای عمومی را چه در دندانپزشکی، چه داروسازی و چه پزشکی و دوره‌های تخصصی، همه را برای ارائه خدمات قانونی و ضریب K بدون اینکه زیر بار هیچ فشار و سفارشی برویم اعزام کردیم و آنها به مناطق محروم و دور افتاده رفتند. اگر امسال هم مسیر سال گذشته را ادامه دهیم. کل نیاز این مناطق به پزشک متخصص و فوق تخصص برطرف می‌شود البته برنامه اصلی ما هم بومی‌گرایی است که انجام می‌دهیم. سال گذشته 1440 پزشک متخصص را به مناطق محروم اعزام کردیم و آن نیاز و عطشی که برای پزشک متخصص در این مناطق بود تا حد زیادی مرتفع شد و فروکش کرد در زمینه‌های آموزشی غیر از سند آمایش سرزمینی امروز همچنین مشغول تدوین برنامه تحول آموزش دوره پزشکی هستیم.

فارس: دوره پزشکی عمومی؟

وحید دستجردی: بله، برنامه تحول دندانپزشکی را هم ابلاغ کردیم که کار کارشناسی آن طی دو، سه سال در شورای آموزش تخصصی دندانپزشکی انجام شد کار طولانی بود و الان این برنامه را به نقد گذاشته‌ایم و دندانپزشکان نظرشان را بدهند و برنامه را بررسی کنند و بعد از تدوین نهایی دانشکده‌های دندانپزشکی وارد کار شدند. به خصوص دانشکده‌های بزرگ و تیپ 1 وارد این عرصه شدند و مرتباً اصلاحات این برنامه آموزشی در جلسات متعدد انجام می‌شود و در شورای سیاستگذاری وزارت بهداشت و شورای معاونان بررسی شد و در نهایت بنده آن را ابلاغ کردم امروز برنامه آموزش دندانپزشکی ما متحول شده است و دانشکده‌های دندانپزشکی بر اساس برنامه درسی جدید سال تحصیلی جدید را آغاز می‌کنند.

فارس: برای دوره پزشکی عمومی چطور؟

وحید دستجردی: برای پزشکی عمومی هم کار بسیار خوبی در وزارت بهداشت و دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران برای اصلاح برنامه آموزشی در حال انجام است و برای ورودی‌های جدید این دانشکده اعمال می‌شود تا بعد نتایج آن را بررسی کنیم و اگر موفق بود آن را به دانشگاه‌های دیگر هم گسترش دهیم در واقع برنامه آموزشی دوره پزشکی عمومی هم عوض می‌شود.

در حوزه تحقیقات و پژوهش هم، پیشرفتهای بزرگی داشته‌ایم. سه سال پیش رتبه 52 را در دنیا داشتیم و اکنون به رتبه 19 در علوم پزشکی رسیده‌ایم یعنی 33 رتبه ارتقا پیدا کرده‌ایم و 5 تا از دانشگاه‌های علوم پزشکی ما جزء دانشگاه‌های برتر دنیا هستند.

فارس: کدام دانشگاه‌ها؟

وحید دستجردی: به ترتیب دانشگاه علوم پزشکی تهران، شهید بهشتی، شیراز، اصفهان و تبریز هستند که تبریز به تازگی اضافه شده و جایگزین دانشگاه مشهد شده است.

فارس: از چه نظر، فقط از نظر تعداد مقالات؟

وحید دستجردی: نه، نه فقط مقالات بلکه شاخص‌های مختلفی است که شامل شاخص‌های مختلف آموزشی و پژوهشی است و البته تعداد مقاله هم مهم هست ضمن اینکه تعداد مراکز تحقیقات علوم پزشکی کشور را در این مدت سه ساله، 3 برابر کردیم. زمانی که بنده آمدم 134 مرکز تحقیقات علوم پزشکی در کشور داشتیم و اکنون بالای 320 مرکز تحقیقاتی داریم. همین کار منجر به این شد که محصولات و تولیدات این مراکز افزایش چشمگیری پیدا کند و تعداد مجلات علمی پزشکی ما هم افزایش جدی پیدا کرد. نمایه و ثبت مجلات ما در ISI، Pubmed و اسکوپوس نسبت به سه سال گذشته 2.5 تا 3 برابر شده است.

علاوه بر آن کارهای بسیار خوبی در زمینه گسترش پژوهشکده‌ها و پژوهشگاه‌ها در همه دانشگاه‌های علوم پزشکی انجام دادیم و بر اساس سند جامع علمی کشور برنامه‌ریزی را به خود دانشگاه‌ها واگذار کردیم که مطابق این برنامه هر کدام از اینها باید تعداد مشخصی مرکز تحقیقاتی، پژوهشکده و پژوهشگاه داشته باشند.

همچنین همه دانشگاه‌ها باید حداقل یک مرکز رشد علم و فناوری و چند شرکت دانش‌بنیان وابسته داشته باشند. پارک‌های علم و فناوری هم متناسب با آن در دانشگاه‌ها توسعه پیدا می‌کنند اگر همین مسیر را پیگری کنیم که به خصوص در حوزه دارو بسیار چشمگیر بوده است خیلی زودتر از سند جامع علمی کشور به اهداف برنامه می‌رسیم الان در حوزه دارویی روی غلطک و ریل توسعه علوم دارویی افتاده‌ایم و در این حوزه ارتباط خوبی هم بین صنعت داروسازی و دانشکده‌های داروسازی ایجاد شده است حلقه واسط صنعت و دانشگاه هم وزارت بهداشت به خصوص معاونت غذا و دارو و معاونت تحقیقات و فناوری این وزارتخانه است به طوری که هر چه نیاز کشور باشد به صورت فراخوان به شرکت‌ها و صنایع دارویی اعلام می‌کنیم تا تولید کنند.

به عنوان مثال استامینوفن را چندین شرکت مختلف تولید می‌کردند که نیاز نبود. این کار هم کیفیت داروها را پایین می‌آورد و هم قیمت‌ها را ناسالم می‌کرد و از ظرفیت داروسازی کشور به درستی استفاده نمی‌شد. ما آمدیم و نیازهای دارویی کشور را برآورد کردیم و به شرکت‌ها فراخوان دادیم تا به سمت تولید داروهای مورد نیاز کشور بروند.

آخرین آنها فراخوان برای تولید 250 ماده اولیه دارویی بود و با توجه به اینکه 97 درصد داروهای کشور در داخل تولید می‌شد و بیش از 45 درصد مواد اولیه دارویی را در داخل تولید می‌کنیم گام بعدی این است به سمت تولید آن 3 درصد داروهای وارداتی و همین طور آن 50 درصد مواد اولیه وارداتی برویم تا به خودکفایی برسیم. به خصوص اینکه تولید این داروها و مواد اولیه برای کشور ارزش افزوده زیادی دارد و باعث کاهش ارزبری هم می‌شود. ضمن اینکه در مواقع تحریم باعث می‌شود روی پای خودمان بایستیم و ضرر و زیانی متوجه مردم کشورمان نشود.

همین دیروز 8 دارو با فناوری بالا و 7 کیت تشخیصی آزمایشگاهی با فناوری بالا را رونمایی کردیم تعدادی حدود 15 تجهیزات پزشکی پیشرفته دیگر را نیز در حال ساخت داریم که یکی پس از دیگری به نتیجه می‌رسند و رونمایی می‌کنیم.

یک فراخوان دیگری هم داشتیم که طی آن 34 قلم داروی دیگر در کشور تولید می‌شود و محققان در حال ساخت این داروها هستند و مرتب پیشرفت کار را به ما گزارش می‌دهند. اخیراً هم یک فراخوان جنبی دیگر داشتیم که حدود 15 قلم داروی دیگر را با حمایت ستاد حمایت از طرح‌های کلان دارویی وزارت بهداشت مصوب کردیم که مورد تأیید قرار گرفت و قرار است حداقل 5 قلم داروی آن تا دهه فجر به بهره‌برداری برسد.

در مورد واکسن‌ها هم تعداد زیادی از واکسن‌های جدید در کشور در حال ساخت است که از بین آنها واکسن «هیپ» یا هموفیلوس آنفلوانزای B را دیروز رونمایی کردیم که کار بسیار بزرگی بود و واکسن‌ها و سرم‌های مختلف و ایمونوگلوبین‌ها در حال ساخت هستند.که همگی این‌ها کارهای بزرگی است و خوشحالیم که مجریان این طرح‌ها دستیاران و داروسازان جوانی هستند که به همراه استادانشان پروپوزال‌های طرح‌های خود را به شکل بسیار عالی ارائه می‌کنند و ما لذت می‌بریم که جوانان دانشمند ما این قدر خوب در زمینه تولید دارو فعال هستند و ما افتخار می‌کنیم که چنین مغزهایی را در کشور داریم.

در حوزه خدمات بهداشتی هم کارهای بسیار خوبی در این سه سال انجام شده است که برخی از آنها در شورای عالی سلامت و امنیت غذایی مصوب شده است مانند حذف مالاریای فالسی‌پروم(انگل تک یاخته‌ای) ظرف سه سال گذشته کل موارد مالاریای کشور اعم از فالسی پروم و وی‌واکس به شدت کاهش یافته است در سال 87 کل موارد مالاریا در کشور 11 هزار و 700 مورد بود که در سال 90 به هزار و 200 مورد کاهش پیدا کرد یعنی حدود 90 درصد کاهش، وزارت بهداشت عزم خود را جزم کرده است که در تمام مناطق مالاریا خیز مسئولان بهداشتی به صورت شبانه‌روزی فعالیت کنند و الان مالاریای فالسی‌پروم در جنوب استان کرمان و هرمزگان تقریباً حذف شده است. بیشترین مشکل ما مسئله ورود اتباع خارجی غیرقانونی افغانی است که وارد کشور می‌شوند و ممکن است ناقل این بیماری باشند با این حال برنامه حذف مالاریای فالسی‌پروم را طی 3 سال در دست داریم که باید تا پایان دولت دهم یعنی سال آینده حذف کامل بیماری مالاریا را در کشور داشته باشیم.

در مورد سل نیز برنامه‌های بسیار خوبی داشتیم و میزان سل را در کشور به شدت کاهش دادیم مراکز درمان سل و آزمایشگاه تشخیصی آن را به 3 مرکز افزایش دادیم و برای درمان سل مقاوم به درمان 3 مرکز آزمایشگاهی جدید راه‌اندازی کردیم اینها جزو مواردی است که هم در داخل کشور برای ما معضل بود و هم هر ساله مواردی از بیماری از خارج به کشور می‌آید.برنامه‌های واکسیناسیون هم به قوت خود باقی است و بالای 95 درصد پوشش داریم.

وقتی بنده آمدم میزان مرگ و میر مادران باردار را سازمان بهداشت جهانی برای ایران 140 در صدهزار تولد زنده اعلام می‌کرد که آمار واقعی نبود. ما آمدیم روی عددد 24 در صد هزار تولد زنده کار کردیم، کارهای تحقیقاتی لازم را انجام دادیم و به آنها ارائه کردیم و همین اخیراً سازمان بهداشت جهانی میزان مرگ و میر مادران باردار در کشور را 21 در صد هزار تولد زنده اعلام کرد.

فارس: علت این تفاوت فاحش آماری چه بود؟

وحید دستجردی: علتش این بود که شاید در گذشته میزان مرگ مادران باردار در کشور ما بالا بود و آمار سازمان بهداشت جهانی هم قدیمی بود دوم اینکه آمار جدید در کشور مکتوب و مستند‌سازی نشده بود و آمار جدید را به سازمان بهداشت جهانی اعلام نکرده بودند. ما هم ظرف سه سال گذشته برای کاهش مرگ و میر مادران باردار کارهای جدی انجام دادیم و کمیته کاهش مرگ و میر مادران باردار به طور جدی وارد کار شد دانشگاه‌های علوم پزشکی و به خصوص اساتید گروه زنان و مامایی و نوزادان وارد کار شدند و برنامه‌ریزی‌ها و آموزش‌ها را تقویت کردند و خوشبختانه توانستیم هم شاخص‌ها را ارتقا دهیم و هم مرگ و میر را کم کنیم.

فارس: الان آمار مرگ مادران باردار در سال چند نفر است؟

وحید دستجردی: 21 در صد هزار تولد زنده.

فارس: منظورم تعداد عددی آن است؟

وحید دستجردی: خوب حساب کنید.

فارس: ما آمار 300 مرگ در سال را شنیده‌ایم.

وحید دستجردی: آمار سال گذشته ما تقریباً حدود 320 تا 330 مرگ مادر باردار بود.در حوزه بهداشتی هم بسیاری از شاخص‌ها را در این مدت سه ساله سعی کردیم ارتقا دهیم، موارد بسیار مختلفی در حوزه بیماری‌های غیرواگیر، بیماری‌های قلبی و عروقی و بیماری‌های واگیر است که اگر بخواهم به همه آنها اشاره کنم خیلی مفصل می‌شود اما در هر صورت از نظر شاخص‌های بهداشتی در بین کشورهای منطقه نفر اول هستیم.

فارس: منطقه امرو (منطقه مدیترانه‌ شرقی).

وحید دستجردی: بله، از نظر مرگ و میر کودکان، نوزادان و مادران باردار در منطقه بهترین شاخص‌ها را داریم و اخیراً هم مرکز آمار ایران شاخص امید به زندگی را اعلام کرد که سه سال پیش این میزان حدود 71 تا 72 سال بود که افزایش پیدا کرد به طوری که امید به زندگی برای زنان ایرانی به 74.8 سال و برای مردان به 72.4 سال رسیده است و متوسط آن در کشور 73.6 سال می‌شود.

فارس: در مورد امید به زندگی هم در منطقه اول هستیم؟

وحید دستجردی: اگر اول هم نباشیم با توجه به اینکه برخی کشورها آمارهایشان را اعلام نمی‌کنند ما جزء بهترین‌ها هستیم این یک واقعیت است همیشه وقتی ما با مسئولان سازمان بهداشت جهانی در منطقه امرو با رئیس دفتر و کارشناسان درجه یک آن صحبت و ملاقات می‌کنیم در تمام موارد به ما می‌گویند که ایران لیدر و رهبر منطقه است و از ما خواستند که به آنها کمک کنیم تا شاخص‌های سلامت در کشورهای دیگر هم ارتقا پیدا کند.

فارس: در مورد شاخص عدالت در سلامت و پرداخت از جیب مردم برای سلامت چه وضعی داریم؟

وحید دستجردی: تنها شاخص ما که افت دارد شاخص هزینه پرداخت از جیب مردم برای سلامت است که یکی از شاخص‌های عدالت در سلامت است مردم الان 54.6 درصد هزینه‌های سلامت را از جیبشان می‌پردازند که امیدواریم با اجرای برنامه پزشک خانواده و نظام ارجاع و بعد از آن هم تخصیص 6 هزار میلیارد تومان فاز دوم هدفمندی یارانه‌ها بتوانیم این شاخص را هم اصلاح کنیم و عدالت در سلامت را محقق کنیم.

در زمینه درمان هم که مهمترین دغدغه ماست اقدامات بسیار خوبی انجام شده است.تعداد پایگاه‌های مجاز کشور که در سال 84 حدود 606 پایگاه بود الان به بالای 2 هزار پایگاه رسیده است سال گذشته ایجاد دو هزارمین پایگاه اورژانس را جشن گرفتیم و الان 2 هزار و 52 پایگاه اورژانس 115 جاده‌ای و شهری در کشور داریم.همچنین تخت‌های اورژانس بیمارستانی هم از 600 تا در سال 84 امروز به بالای 8 هزار تخت رسیده است.

فارس: یعنی بیش از 10 برابر شده است؟

وحید دستجردی: 13 برابر شده است، تخت‌های دیالیز هم که تعدادشان 2 هزار و 500 تخت بود الان به بالای 4 هزار تخت رسیده است سعی کردیم استانداردهای کشور را در این زمینه افزایش دهیم برای اورژانس‌های بیمارستانی هم همیشه گفته‌ام پاشنه آشیل وزارت بهداشت است واقعاً کارهای بزرگی انجام دادیم. دستورالعمل اصلاح اورژانس‌های بیمارستانی را ابلاغ کرده‌ایم و هر ماه و گاهی هر دو هفته یکبار روندی برای پیگیری روند اجرای آن در وزارت بهداشت جلسه داریم.

این دستورالعمل الان در تهران اجرا شده است و در تمام اورژانس‌های بیمارستانی که بالای 30 هزار مراجعه در سال دارند الان پزشک مقیم طب اورژانس به صورت 24 ساعته حضور دارند مگر اورژانس‌های تک تخصصی و تک بخشی که پزشک متخصص مقیم آنها پزشک متخصص همان رشته است یکی دو تا بیمارستان بزرگ غیر دانشگاهی هم در تهران داریم که به آنها هم تذکر دادیم متخصص طب اورژانس مستقر کنند که کار بسیار بزرگی بود. از نظر ما همین یک کار رضایتمندی مردم را از اورژانس‌های بیمارستانی بین 50 تا 80 درصد بالا برده است و اگر از کسانی که در اورژانس‌ها کار می‌کنند مانند دستیاران و اینترن‌ها سؤال کنید همه به شما می‌گویند که اورژانس‌های بیمارستانی تحول جدی پیدا کرده‌اند که به علت استقرار پزشک متخصص بوده است.

همین کار را در بیمارستان‌های سراسر کشور داریم انجام می‌دهیم و به همه بیمارستان‌‌های کشور اجرای این برنامه را اعلام کردیم تا بازرسان ما در معاونت درمان 3 بار و بازرسان ویژه خود من 2 بار و امسال هم یکبار دیگر کل اورژانس‌های بیمارستان‌های کشور را بازدید و بازرسی کردیم و مرتباً روند کار را به ما گزارش می‌دهند و امیدوارم تا پایان دوره مسئولیت ما برنامه اصلاح و تحول اورژانس‌های بیمارستانی در کل کشور اجرا شود.

فارس: واقعاً فکر می‌کنید امکانپذیر است استقرار 24 ساعته متخصص در تمام اورژانس‌های بیمارستانی و تعیین تکلیف بیماران ظرف کمتر از 6 ساعت؟

وحید دستجردی: بله، «باید اجرا کنند» و گرنه به آنها هشدار داده‌ایم که اگر این دستورالعمل اجرا نشود در رتبه‌بندی و درجه‌بندی آنها کاهش می‌دهیم و درآمد آنها کاهش پیدا می‌کند، البته در بیمارستان‌های کوچکتر فعلاً پزشک متخصص غیر متخصص طب اورژانس باید مستقر باشد چون هنوز تعداد کافی متخصص طب اورژانس در کشور نداریم متخصصان از گروه‌های مختلف زنان، داخلی، جراحی و بیهوشی هستند که باید در اورژانس‌ها مستقر باشند.

مسئله دیگر معضل زباله‌های بیمارستانی بود وقتی ما آمدیم متوجه شدیم که بسیاری از بیمارستان‌های کشور دستگاه امحای زباله ندارند به همین علت تجهیز بیمارستان‌ها به دستگاه امحای زباله را در اولویت قرار دادیم این کار را در همه بیمارستان‌های تهران انجام دادیم و تا پایان شهریور باید تمام بیمارستان‌های کشور به دستگاه امحای بهداشتی زباله مجهز شده باشند.

الان در تهران هیچ بیمارستانی نیست که دستگاه امحای زباله نداشته باشد حداکثر این است که برخی بیمارستان‌های کوچک که تعدادشان خیلی کم و انگشت‌شمار است مثل بیمارستان‌های روانپزشکی که اصلاً مواد آلوده کننده محیط زیست به آن معنا ندارند با هم به صورت تجمیعی دستگاه امحای زباله را خریداری کردند و مشترکاً زباله‌های خود را در آنجا بی‌خطر بکنند ولی در کل همه بیمارستان‌های تهران امروز دستگاه بی‌خطر‌سازی زباله دارند.

فارس: دولتی و خصوصی؟

وحید دستجردی: بله هم دولتی‌، هم خصوصی و هم تأمین اجتماعی، دادگستری، نیروهای مسلح. همگی.

تا دی ماه گذشته به این بیمارستان‌ها فرصت داده بودیم که این کار را به موقع انجام دادند الان هم تا پایان شهریور به همه بیمارستان‌های کشور اعلام کردیم که اجرا کنند و بودجه لازم را هم از سال گذشته در اختیار بیمارستان‌های دولتی گذشته‌ایم که این دستگاه را خریداری کنند تا الان یا دستگاه را خریداری و نصب کرده‌اند یا مراحل نصب را انجام می‌دهند و در شهریور‌ بازرسی می‌کنیم و به حساب و کتاب دانشگاه‌های علوم پزشکی و بیمارستان‌های دولتی از این نظر رسیدگی می‌کنیم.

فارس: تمام این دستگاه‌ها با بودجه دولتی خریداری می‌شود؟

وحید دستجردی: بله، ولی فقط برای بیمارستان‌های دولتی

فارس: چقدر اعتبار گذاشتید؟

وحید دستجردی: هر چقدر که لازم بود مثلاً برای یک بیمارستان 100 تختخوابی دستگاه امحای زباله با قیمت پارسال که دلار ارزان‌تر بود حدود 30 تا 40 میلیون تومان تمام می‌شد. البته هر چه تعداد تختهای بیمارستانی بیشتر باشد تعداد این دستگاه‌ها یا حجم آنها بیشتر می‌شود و طبعاً گران‌تر هم می‌شود.

فارس: عمدتا دستگاه اتوکلاو خریداری شد

نظر خود را بنویسید
(ضروری)
(ضروری)
CAPTCHA Imagereload
4.58382s, 18q