كيميا را قدر بدانيد

۱۳۸۶/۰۵/۱۵ - ۰۰:۰۰ - کد خبر: 6044
كيميا را قدر بدانيد

قدمت شير به اندازه خود انسان است، چراکه حتي از قرنها پيش، شير منبع تغذيه نوزاد انسان و ساير پستانداران بوده و اصلاً هدف از توليد شير در سينه مادر، تغذيه فرزند اوست.

اما دامداري و نگهداري حيواناتي چون گاو، گوسفند، بز و شتر براي استفاده از شير آنها به 6 تا 8 هزار سال قبل از ميلاد مسيح برمي‌گردد. بد نيست بدانيد مردم نواحي ايران و افغانستان در تاريخ به نگهداري بز و گوسفند از 9 هزار سال قبل از ميلاد مسيح شهرت دارند. مناطقي از ترکيه امروزي و آفريقا نيز به پرورش شتر و استفاده از شير آن معروفند.

پس از آن يوناني‌ها و رومي‌ها از شير، پنير درست کرده و مصرف فرآورده‌هاي شير را به اروپا گسترش دادند. با اين‌حال، اكنون کمترين سرانه مصرف شير و لبنيات در کشورهاي آسيايي ديده مي‌شود و كشور ما هم يكي از اين كشورهاست. در حالي که متخصصان علوم پزشکي و بهداشتي دنيا هر روز مزيت تازه‌اي براي شير و فرآورده‌هايش پيدا مي‌کنند، جديدترين خبري که در مجله اپيدميولوژي و بهداشت جامعه انگلستان به چاپ رسيد، حاکي از اين بود که خوردن روزانه يکي دو ليوان شير مي‌تواند انسان را در برابر بيماري ديابت حفظ کند. البته فوايد شير به همين يک مورد ختم نمي‌شود.

سه ليوان شير کم چرب که اين همه به خوردن روزانه‌اش تاکيد مي‌شود، 900 ميلي‌گرم کلسيم، 300 واحد ويتامين د و 80 ميلي‌گرم منيزيم دارد. پروتئين، ريبو فلاوين، ويتامين ب12، ويتامين آ، پتاسيم ، فسفر و روي هم از ديگر مواد مغذي شير بوده و هرکدام به نوعي براي بدن ضروري هستند. اما تحقيقات اخير نشان مي‌دهد مصرف شير، خطر ابتلا به نشانگان متابوليك را كاهش مي‌دهد. لابد مي‌پرسيد اين ديگر چه بيماري است که تا به حال اسمش را هم نشنيده‌ايم!

اين نشانگان مجموعه‌اي از چند علامت است که اگر کسي آنها را با هم داشته باشد، خطر سکته و بيماري قلبي او را به طور جدي تهديد مي‌کند. اين علايم خطرناک عبارتند از: فشارخون بالا، قند خون بالا، تري گليسريد پايين، کلسترول خوب (HDL) پايين و چاقي شکمي. احتمال سکته قلبي و ديابت در اين افراد به ترتيب دو و چهار برابر نسبت به افراد عادي بيشتر است.

محققان دانشگاه کارديف انگلستان در يک مطالعه 20 ساله، 2375 مرد بين 45 تا 59 سال که حداقل دو تا از علايم سندرم متابوليک را داشتند، مورد بررسي قرار داده و متوجه شدند گروهي از اين افراد که روزانه يک ليوان يا بيشتر شيرخورده بودند، 62 درصد کمتر دچار اين نشانگان شدند. جالب اين بود که مصرف ساير محصولات لبني هم 56 درصد در کاهش اين سندرم مؤثر بود. به همين دليل دانشمندان نتيجه گرفتند که هرچه بيشتر از محصولات شير استفاده کنيم، کمتر دچار اين بيماري مي‌شويم.

 ديابت نوع دو از شير مي‌گريزد

 محققان آمريکايي معتقدند شيوع روز افزون ديابت نوع 2 با کاهش مصرف شير و لبنيات در اين کشور ارتباط دارد. محققان دانشگاه تافتس در مطالعات خود که در مجله غدد داخلي و متابوليسم به چاپ رسيده، دريافتند که مصرف مقادير فراوان کلسيم و ويتامين د (يعني حدود 3 تا 5 واحد لبنيات) در رژيم غذايي افراد مي‌تواند تا 15 درصد باعث کم شدن بروز ديابت نوع 2 در آنها شود.

 تحقيقات قبلي هم نشان داده بود که اگر ويتامين د در رژيم غذايي افراد کم باشد، 46درصد بيشتر گرفتار اين نوع ديابت خواهند شد.

البته به نظر مي‌رسد اين مسئله بيش از اين که به ويتامين د به تنهايي وابسته باشد، به نسبت ترکيب ويتامين د و کلسيم موجود در شير - که ترکيبي ويژه است- مربوط مي‌شود. دانشمندان اين مرکز معتقدند اين ترکيب مي‌تواند بر توليد و ذخيره انسولين- هورموني که قند خون را تنظيم مي‌کند- تأثير بگذارد. علاوه بر اين شير سرشار از منيزيم بوده و از اين طريق هم در کاهش ديابت نوع 2 نقش دارد. بررسي‌ها نشان داده که با هر 100 ميلي‌گرم افزايش منيزيم در رژيم غذايي، 15 درصد احتمال اين بيماري کمتر مي‌شود.

 شير محافظ استخوان و دندان‌ها

 اغراق نيست اگر بگوييم شير و فرآورده‌هايش غني‌ترين منبع کلسيم و ويتامين د مصرفي انسان هستند. به طوري که بيش از 70 درصد کلسيم مورد نياز بدن از شير و لبنيات فراهم مي‌شود. اين را هم ديگر همه مي‌دانند که کلسيم براي سلامت استخوان و دندان‌ها ضروري است و کمبود مصرف اين ماده در دراز مدت مي‌تواند انسان را دچار پوکي استخوان و شکنندگي استخوانها کند. (همانطور که قبلاً شنيده‌ايد، پوکي استخوان سالانه موجب 5/1ميليون شکستگي استخوان مي‌شود).

پس ديگر نيازي نيست که در مورد تأثير شير بر پيشگيري از پوکي استخوان سخنراني کرده و سرتان را به درد بياوريم. اما علاوه بر استحکام، شير اثر ديگري هم بر دندان‌ها دارد. لازم است بدانيد که PH لبنيات بالاست يعني خاصيت اسيدي محيط را کم کرده و باعث کم شدن فعاليت باکتريهاي دهان مي‌شود. به عبارت ديگر در اثر مصرف لبنيات، باکتري‌ها نمي‌توانند با استفاده از مواد قندي، اسيد توليد کرده و دندان را فاسد کنند.

شير، دوست قلب‌ها

محققان در مجله اپيدميولوژي و بهداشت جامعه از يک بررسي 20 ساله گزارش دادند که در آن 665 مرد 45 تا 59 ساله شرکت داده شده بودند. در اين مطالعه مرداني که شير بيشتري خورده بودند، کمتر دچار بيماري‌هاي ايسکميک قلب مانند آنژين و سکته قلبي شدند. درضمن اين گروه، انرژي بيشتري داشته و بيشتر هم فعاليت کرده بودند.

 البته مطالعات ديگري هم هستند که مصرف شير را براي قلب مفيد مي‌دانند، بخصوص اگر از زمان کودکي آغاز شده باشد. کاهش فشارخون و حتي تنظيم چربي خون از آثار ديگر مصرف شير است که آن را براي قلب ارزشمند مي‌کند بخصوص اگر خوردن اين 3 ليوان شير، با ورزش منظم و خوردن 5 واحد ميوه و سبزي در روز همراه باشد.

 شير عليه سرطان!

محققان آمريکايي در مطالعه‌اي که در مجله مؤسسه ملي سرطان اين کشور به چاپ رسيد به اين نتيجه رسيدند که خوردن حدود 2 ليوان شير در روز مي‌تواند سرطان روده را تا 12 درصد کم کند. بد نيست بدانيد که اين سرطان سومين سرطان شايع در دنياست.

 تحقيقات قبلي نشان داده بود که وجود کلسيم در رژيم غذايي، ابتلا به اين بيماري را کاهش مي‌دهد.بر اين اساس، افزايش جذب کلسيم تا 1000 ميلي گرم در روز يا بيشتر، خطر ابتلا به سرطان روده را تا 15 درصد در خانم‌ها و تا 10 درصد در آقايان کم مي‌کند! (يکي به نفع خانم‌ها!) اما اين مطالعه جديد تنها مصرف شير(اما نه فرآورده‌هايش) را با کاهش سرطان بخصوص در انتهاي روده ، مربوط مي‌داند.

 آيا شير هم خطر دارد؟

 پيش از اين مطالعاتي اعلام کرده بودند که مصرف بيش از حد شير براي سلامت انسان خطرناک است. يکي از اين بررسي‌ها که در مؤسسه کارولينسکاي سوئد انجام شده بود، مصرف بيش از چهار ليوان شير را عامل دو برابر افزايش خطر سرطان تخمدان در زنان مي‌دانست.

 اگرچه علت اين تأثير شناخته نشده اما تئوري‌ها، لاکتوز را مسئول اين اثر مي‌دانند. لاکتوز همان قند شير است که به نظر مي‌رسد باعث تحريک و توليد هورمون‌هاي عامل رشد تومور مي‌شود. بد نيست بدانيد اين اثر درمورد شير‌هاي کم چربي و رقيق که خامه آن گرفته شده وجود ندارد. بنابر اين مي‌توانيد با خيال راحت تا دلتان مي‌خواهد شير کم چربي نوش جان کنيد.

 يکي ديگر از تحقيقاتي که به ضرر شير رأي داده، مطالعه‌اي است که در مجله نورولوژي کره چاپ شده. اين بررسي مصرف زياد شير را عامل موثر در ايجاد پارکينسون مردان ( ونه زنان !) مي‌داند.

 البته درکل احتمال بروز اين بيماري - که اعصاب را دچار مشکل کرده و باعث لرزش دست و پا، سفتي عضلات و کندي حرکت مي‌شود- حتي در مرداني که زياد شير مي‌خورند هم کم است (حدود 7نفر در هر ده هزار نفر بيشتر از کساني که شير نمي‌خورند!). بنابراين متخصصان توصيه مي‌کنند نبايد با شنيدن اين حرف‌ها از فوايد شير غافل شده و خوردن آن را کنار بگذاريم.
 

نظر خود را بنویسید
(ضروری)
(ضروری)
CAPTCHA Imagereload
0.76022s, 19q