خار مريم ، دشمن هپاتيت

۱۳۸۵/۱۰/۰۴ - ۰۰:۰۰ - کد خبر: 186
خار مريم ، دشمن هپاتيت

با توجه به نيازهاي جوامع بشري و وجود توانايي هاي بالقوه ، کثرت گونه ها و کاربردهاي فراواني که گياهان دارويي دارند ، پژوهش و تحقيق در اين زمينه بسيار ضروري است ، مهمترين روشهاي علمي در زمينه تحقيق و پژوهش گياهان دارويي کاربرد بيوتکنولوژي و تکنيک هاي مهندسي ژنتيک در اين زمينه است. در اين راستا محققان موسسه تحقيقات بيوتکنولوژي کشاورزي با استفاده از روشهاي بيوتکنولوژي موفق به دستيابي به فناوري توليد سيليمارين به عنوان يکي از موثرترين داروهاي گياهي در درمان بيماري هاي کبدي از گياه خار مريم شده اند. به اين بهانه ما نيز با دکتر طاهره حسن لو، عضو هيات علمي موسسه تحقيقات بيوتکنولوژي کشاورزي ، مجري اين طرح به گفتگو نشسته ايم.

خار مريم از کدام تيره گياهي محسوب مي شود؟
گياه خارمريم (Silybum marianum (L.) Gaertn) گياهي يک يا دو ساله از تيره کاسني است که دانه هاي آن متابوليت هاي ثانويه و ارزش دارويي بالايي ، خصوصا در درمان بيماري هاي کبدي دارد. ترکيبات اصلي آن مخلوطي از فلانولينگان هاست که سيليمارين ناميده مي شود. در کشورهاي مختلف فرآورده هاي فراواني از عصاره حاصل از ميوه هاي اين گياه عرضه شده است و اين گياه از پر مصرف ترين گياهان دارويي در جهان به شمار مي آيد.

چرا براي توليد سيليمارين از خار مريم استفاده کرده ايد؟
با توجه به وجود گياهان دارويي فراوان در کشور و کاربردهاي مختلف ازترکيبات حاصل از اين گياهان در دنياي پزشکي امروزه درصدد برآمديم گياهي را انتخاب کنيم که داراي خواص دارويي گسترده بوده و ضمن رويش در ايران ، قابليت کشت و تکثير در شرايط آزمايشگاهي را داشته باشد.
در اين خصوص گياه خارمريم انتخاب شد که در مناطق شمال ، غرب و جنوب غرب ايران رويش دارد و تاريخ درماني آن به 2 هزار سال پيش برمي گردد و از آن به عنوان يک داروي محافظت کننده کبد نام برده اند. حال با توجه به اين خواص دارويي تصميم گرفته شد با شرايط کشت بافت و سلول در آزمايشگاه سيليمارين (ماده موثر اين گياه) از گياه خارمريم استخراج شود.
لازم به ذکر است ميزان توليد ماده موثر سيليمارين در آزمايشگاه موسسه تحقيقات بيوتکنولوژي کشاورزي بالاتر از ميانگين جهاني گزارش شده است. ميانگين سيليبين (مهمترين ماده تشکيل دهنده سيليمارين) توليد شده در شرايط آزمايشگاهي بر اساس ساير گزارش ها 0.1 ميلي گرم در گرم ماده خشک بوده است.
مقدار کل سيليمارين توليد شده در شرايط آزمايشگاهي در اين موسسه حدود 0.44 ميلي گرم در گرم ماده خشک بوده که بيش از نيمي از آن مربوط به ماده سيليبين است. با طرحي که هم اکنون در دست اجراست و با بررسي تاثير ساير اليسيتورها (عوامل محرک) در آينده با افزايش توليد ماده مزبور روبه رو خواهيم شد.

اين گياه داراي چه خواص درماني تاييد شده است؟
بخشي از گياه که براي خواص درماني استفاده مي شود دانه است و ماده موثر درماني آن سيليمارين ناميده مي شود. مهمترين کاربرد درماني اين گياه اثر محافظتي روي کبد است که در مطالعات حيواني و انساني نيز گزارش شده است.
در مطالعات باليني متعددي مصرف سيليمارين در درمان بيماري کبدي مانند سيروز، هپاتيت ويروسي و سمي مزمن ، کبد چرب و التهاب مجراي صفرا موثر بوده است که دليل آن را خواص آنتي اکسيداني اين ماده مي دانند. سيليمارين سلولهاي کبد را در برابر هرگونه آسيب نابود کننده حاد يا مزمن محافظت مي کند. همچنين در کاهش کلسترول خون ، افزايش سيستم ايمني بدن ، درمان انواع سرطان ، کاهش عوارض جانبي در بيماران تحت درمان با شيمي درماني براي سرطان و سنگ کيسه صفرا نيز اثرات جالب توجهي دارد.

استفاده از اين گياه در درمان بيماري هاي کبدي پيشينه اي 2000 ساله داردو امروزه به کمک فناوري هاي جديد، بار ديگر در نقش داروي هپاتيت ظاهر شده است
 

از مزاياي ديگر اين ماده ، اثر ضد سرطاني سيليمارين روي سلولهاي سرطاني پروستات ، پوست ، سينه ، تخمدان ، مغز و کاهش قند خون در بيماران ديابتي است. امروزه کپسول هاي حاوي سيليمارين از شرکتهاي مختلف و حتي چاي کيسه اي حاوي پودر بذر اين گياه يا پودر سيليمارين به صورت بسته هاي بزرگ در دنيا عرضه مي شود.
از نظر مکانيسم اثر و اثربخشي دارويي روي بيماري هاي کبدي ، تاکنون هيچ داروي شيميايي و گياهي در دنيا موفق به جايگزيني با اين ماده نشده است.

طرح مزبور هم اکنون در چه مرحله اي است؟
ميزان پيشرفت کار تاکنون بسيار خوب بوده است و اکنون مرحله آزمايشگاهي را طي مي کند. ميزان توليد اين ماده در آزمايشگاه موسسه 0.44 ميلي گرم در گرم ماده خشک است که اين ميزان از گزارش هاي جهاني آن بالاتر است. ضمنا در بررسي نمونه هاي خارمريم که در مناطق مختلف ايران رويش دارد ، مناطقي شناسايي شده که از نظر محتواي سيليمارين از برتري بالايي به نمونه اصلاح شده خارجي برخوردار است.
زمان اتمام اين طرح يک سال و نيم ديگر است. گفتني است 40 درصد اين کار در قالب رساله و ادامه طرح که منجر به اقتصادي شدن توليد خواهد شد در موسسه مذکور انجام مي شود. از بارزترين مشکلات موجود دراين پروژه کمبود مواد آزمايشگاهي و بودجه تحقيقاتي است.
ضمنا به منظور توليد در سطح تجاري چنين ترکيباتي تجهيز آزمايشگاه هايي که داراي بيواکتور باشند ضروري است.

کشورهاي ديگر در اين زمينه چه تحقيقاتي انجام داده اند؟
در کشورهايي مانند چين ، امريکا ، استراليا و اسپانيا کارهاي خوبي در اين زمينه انجام شده است که به عنوان مثال کشور چين يکي از صادر کنندگان بزرگ سيليمارين در جهان محسوب مي شود و در کشور امريکا کشت و پرورش گياه خار مريم جزو مهمترين اولويت هاي تحقيقات گياهان دارويي هستند.
با توجه به مضرات داروهاي شيميايي و افزايش سطح مطالعات و دانش افراد ، تقاضا براي استفاده از گياهان دارويي در جهان رو به افزايش است. به عنوان مثال در کشور آمريکا از سال 1994 تا سال 2 هزار ميلادي استفاده از داروهاي گياهي 46 درصد افزايش يافته است. با توجه به سابقه طولاني کشور ايران در استفاده از طب سنتي و گياهي يقينا استقبال خوبي از اين دارو صورت خواهد گرفت.
تعدادي از شرکتهاي دارويي در سال اخير به دنبال توليد اين دارو در داخل کشور هستند و تحقيقاتي درخصوص بررسي اثرات اين دارو و درمان دام نيز آغاز شده است.

نظر خود را بنویسید
(ضروری)
(ضروری)
CAPTCHA Imagereload
نظرات
mojgan
لطفا بفرماید؟از کجا میتوان این را تهیه کرد؟متشکرم...لطفا شماره تماس بدهید از خودتان
1.64506s, 19q