شروط ضمن عقد به نفع چه کسی است؟

۱۳۹۰/۱۲/۱۶ - ۱۵:۰۳ - کد خبر: 43933
شروط ضمن عقد به نفع چه کسی است؟
سلامت نیوز: اگر شرط شود که در صورت پرداخت نکردن مهریه در زمان مقرر، عقد باطل می‌شود؛ نکاح و مهر صحیح است ولی شرط باطل می‌شود، زیرا مخالف قواعد عرفی و نظم عمومی است.

لایحه حمایت از خانواده که دیروز و امروز در مجلس پیگیری شده و برخی موارد آن مصوب شده است، دوباره بعضی از واژه‌ها و مفاهیم زندگی مشترک را زنده کرده است. ازدواج موقت و لزوم و چگونگی ثبت آن که دیروز به تصویب مجلس رسید یک موضوع را دوباره برای کسانی که به فکر شروع یک زندگی مشترک هستند دارای اهمیت کرده است. در مصوبه دیروز مجلس یکی از شروط ثبت ازدواج موقت در دفاتر رسمی، این آمده که به عنوان شرط ضمن عقد قید شده باشد. شرط ضمن عقد اما برای ازدواج دائم این روزها کاربرد و کارکرد بیشتری دارد؛ این شرط چیست و چه استفاده‌ای برای زوجین دارد؟

شاید شما هم جزو آن دسته افرادی باشید که در شروع زندگی مشترک خود بدون اینکه از محتویات سند عقدنامه مطلع شوید بند‌ها را یکی پس از دیگری امضا کرده‌اید و بعد از گذشت سال‌ها متوجه شده‌اید که شروطی را به این سند مهم اضافه کرده‌اید که برای شما تعهداتی ایجاد کرده است. حقوق و تعهداتی که بعد‌ها هر کدام به تنهایی، می‌تواند عامل از هم پاشیدن بسیاری از زندگی‌ها شود.

اغلب ما عادت کرده‌ایم بدون هیچ گونه شناخت و تحقیقی از محتوای یک قرارداد، پای آن را امضا کنیم و در برخی موارد نیز از عقد آن قرارداد متضرر شده‌ایم. در سال 1361 برای نخستین بار آیت‌الله شهید بهشتی طرحی در این باره ارائه کرد و شروطی به نام شروط ضمن عقد قرارداد در دفا‌تر اسناد رسمی اضافه شد. بر اساس قانون، سردفتر ازدواج مکلف است شرایط مذکور در سند ازدواج را بند به بند به هریک از زوجین تفهیم کند و آن شرطی معتبر است که به توافق و امضای زوجین برسد.

اما بدانید هر تعهد و شرطی را نمی‌توان ضمن عقد گنجاند ضمن آنکه شرط نباید مخالف مقتضای ذات عقد باشد. برای مثال اگر شرط شود که در صورت پرداخت نکردن مهریه در زمان مقرر، عقد باطل می‌شود؛ نکاح و مهر صحیح است ولی شرط باطل می‌شود، زیرا مخالف قواعد عرفی و نظم عمومی است. به عبارت دیگر شرط نامشروع است و یا نمی‌توان شرط کرد که شوهر حق حضانت یا ولایت بر اطفال خود و زن حق نفقه نداشته باشد یا اینکه ریاست خانواده با زن باشد؛ این گونه شروط باطل است ولی عقد را باطل نمی‌کند.


پس از انقلاب اسلامی تعدادی از زنان که همسرانشان مانع فعالیت اجتماعی آنان می‌شدند به خدمت حضرت امام (ره) برای رسیدگی به حقوق از دست‌رفته‌شان رفتند، ایشان سال 61 شروط ضمن عقد را بیان کردند و از آن به بعد این شروط برای حمایت از زنان به عقدنامه‌های ازدواج اضافه شد.

شروط ضمن عقد به نسبت قانون مدنی، بیشتر متوجه حقوق حمایت از زنان است اما مردان هم می‌توانند از شروط ضمن عقد استفاده کنند. برای مثال بحث مهریه اقساطی یا شرط پرداخت نفقه در حد استطاعت می‌تواند از طرف آقایان به عنوان شروط ضمن عقد مطرح شود. براساس تحقیقات و بررسی‌های انجام شده تعبیه دفترچه شروط ضمن عقد برای اعلام شرط قانونی و مشروع ضروری به نظر می‌رسد تا زوجین براساس این دفترچه شروط خود را انتخاب کنند. در حال حاضر زنان به شروط ضمن عقد و درج آن در سند ازدواج توجه ویژه‌ای دارند و علت آن نیز بالا رفتن سطح آگاهی‌های مردم و همچنین کافی نبودن قوانین موجود است. زمانی که یک تغییر در قانون ایجاد می‌شود که مقدمات آن هم فراهم شود و اگر مقدمه با فرهنگ سازی در جامعه ایجاد نشود، قابلیت اجرایی پیدا نمی‌کند.

منبع: پایگاه خبری قانون
نظر خود را بنویسید
(ضروری)
(ضروری)
CAPTCHA Imagereload
0.16275s, 18q