به گزارش سلامت نیوز به نقل از فارس،: فلج اطفال یا پولیو یک بیماری ویروسی بسیار مسری است که عامل آن، ویروس پولیومیلیت می‌باشد. این ویروس عمدتاً از طریق دهان و دستگاه گوارش وارد بدن می‌شود و در شرایطی می‌تواند به سیستم عصبی حمله کند.

در بیشتر موارد، افراد آلوده بدون نشانه‌ خاصی هستند، اما در حدود یک درصد از مبتلایان، ویروس وارد نخاع می‌شود و سلول‌های عصبی کنترل‌کننده‌ عضلات را از بین می‌برد؛ در نتیجه فلج اندام‌ها یا حتی فلج تنفسی ممکن است رخ دهد.

علائم اولیه فلج اطفال شباهت زیادی به سرماخوردگی یا آنفلوآنزا دارد: تب خفیف، گلودرد، خستگی، تهوع، سردرد و درد عضلانی. با پیشرفت بیماری، در برخی بیماران درد شدید عضلات و سفتی گردن به‌وجود می‌آید.

اگر ویروس به سیستم عصبی برسد، ممکن است فلج ناگهانی در پاها، بازوها یا عضلات تنفسی اتفاق بیفتد. این فلج معمولاً بدون درد است اما در بیشتر مواقع دائمی باقی می‌ماند و برگشت‌ناپذیر است.

اثرات منفی فلج اطفال تنها به از کار افتادن عضلات محدود نمی‌شود. افرادی که در کودکی مبتلا شده‌اند، ممکن است سال‌ها بعد دچار سندروم پس از پولیو شوند؛ حالتی که با ضعف مجدد عضلات، خستگی مزمن، درد مفاصل و دشواری در تنفس همراه است. این پیامدها کیفیت زندگی بیمار را به شدت تحت تأثیر قرار می‌دهد و نیاز به مراقبت‌های طولانی‌مدت دارد.

راه پیشگیری، واکسیناسیون است. واکسن فلج اطفال که در دوران کودکی تزریق یا خوراکی داده می‌شود، نقش حیاتی در ریشه‌کن کردن این بیماری در بسیاری از کشورها داشته است. رعایت بهداشت فردی، شست‌وشوی دست‌ها و دسترسی به آب سالم نیز از عوامل مؤثر در جلوگیری از گسترش ویروس هستند. در مجموع، آگاهی عمومی و واکسیناسیون منظم، همچنان مؤثرترین راه حفظ سلامت در برابر فلج اطفال است.بنا بر اعلام معاونت بهداشت وزارت بهداشت انجام مرحله تکمیلی عملیات ایمن سازی فلج اطفال در کشور از 25 تا 27 بهمن اجرا خواهد شد.

عملیات ایمن سازی تکمیلی به عنوان یکی از مهمترین استراتژی‌های ریشه کنی فلج اطفال است که از سال 1373 تاکنون در کشور اجرا می شود. انجام این عملیات در حفظ دستاورد عاری بودن کشور از بیماری فلج اطفال از سال 1379 تاکنون نقش مهمی داشته و امسال نیز بر اساس برنامه ریزی انجام شده مرحله اول این عملیات در تاریخ 28 تا 30 دی به صورت فعال و خانه به خانه برای همه کودکان زیر 5 سال ایرانی و غیر ایرانی ساکن در مناطق پرخطر محدوده تحت پوشش 22 دانشگاه واقع در استان های سیستان و بلوچستان، هرمزگان، خراسان جنوبی، بوشهر، یزد، جنوب کرمان، فارس و خوزستان و با استفاده از قطره خوراکی فلج اطفال انجام شد.

مرحله دوم برای تاریخ 25 تا 27 بهمن برنامه ریزی شده است. انتظار می رود در این عملیات حدود هفتصد هزار کودک قطره خوراکی فلج اطفال را دریافت کرده باشند.

بنا بر اعلام معاونت بهداشت مناطق پرخطر عملیاتی به شرح ذیل هستند: ساکنین حاشیه شهرها با دسترسی ناکافی به خدمات بهداشتی، همه مهاجرین خارجی که در اردوگاه‌ها و یا خارج از اردوگاه‌ها اقامت دارند، همه خانوارهای ساکن در کولنی‌ها و محل تجمع عمده مهاجرین خارجی، شهرستان های دارای مرز مستقیم خاکی و دریایی با افغانستان و پاکستان، همه نقاط (شهرستان – شهرک ،کلنی و…) که بر اساس داده های سامانه های الکترونیکی سطح اول، پوشش OPV3 و IPV2 کمتر از 95 درصد دارند، همه کودکان زیر 5 سالی که احتمالا همراه با مادران خود در زندان‌ها اقامت دارند.

همچنین سایر استان های کشور در بهار سال 1405 واکسیناسیون فلج اطفال را برای کودکان ساکن در مناطق پرخطر انجام خواهند داد. برنامه جهانی ریشه کنی فلج اطفال و حفظ دستاوردهای آن از مهم ترین برنامه‌های مرکز مدیریت بیماری‌های واگیر است. هرچند که تلاش‌ها برای تحقق اهداف برنامه در دو کشور بومی فلج اطفال همسایه (افغانستان و پاکستان) همچنان تداوم دارد، ولی با توجه به تشدید مهاجرت‌های قانونی و غیر قانونی و همچنین تداوم گردش ویروس در این دو کشور و شناسایی 30 مورد ابتلا انسانی به فلج اطفال در پاکستان و 9 مورد در افغانستان و همچنین شناسایی ویروس در نمونه‌های متعدد فاضلاب دو کشور مذکور در سال 2025، خطر ورود ویروس فلج اطفال به ایران بیش از پیش افزایش یافته است.