رودخانه سیمره که از دیرباز خروشش خواب را از چشمان مناطق مسیرش ربوده بود امسال به خاموشی گرایید و بحران خشکسالی یقه‌اش را گرفت ؛ رودی که هم اکنون بسترش در پایین دست روستای چم شیرعرب رودبار از توابع شهرستان سیروان استان ایلام کاملاً خشک شده است و آبزیانش نفس‌های آخر را می‌کشند.

برداشت بی‌رویه آب، جان «سیمره» را گرفت

به گزارش سلامت نیوز به نقل از روزنامه ایران ،رودخانه سِیمَره یکی از رودهای غربی ایران است که در مرز استان ایلام و لرستان قرار دارد و از سرچشمه‌های مهم رود کرخه به حساب می‌آید. این رود از ارتفاعات برفگیر شمال غرب ایران منشأ گرفته و در پل کشکان به رودخانه کشکان پیوسته و رود کرخه را به وجود آورده است. این رود مهم در تمام مسیرش از کوه‌ها و صخره‌های سخت و بکر و دره‌های پرپیچ و خم عبور می‌کند تا در نهایت مناظری بی‌بدیل و چشم اندازهای حیرت‌آوری به وجود آورد.برای آنان که قرن‌هاست در کنار سیمره زندگی کرده‌اند، سکوت این رودخانه تاریخی آزاردهنده است و تاب و تحمل خشکیدگی آن را ندارند.

این رود در تمام این سال‌ها زنده و جاری بوده و به همین علت، یکی از منابع آبی مهم برای کشاورزی مردمان سیروانی و کوهدشتی محسوب می‌شود و بسیاری از کشاورزان حاشیه سیمره، آبادانی و برکت زمین خود را از این رود می‌دانند. رودخانه تاریخی سیمره به محل درآمدی همچون کشاورزی و ماهیگیری برای ساکنان کنار آن اهم از چرداول، سیروان، دره شهر، هلیلان و چند روستای استان لرستان تبدیل شده بود.

علاوه‌بر خشکسالی، برداشت بی‌رویه از طریق موتورخانه‌های آب، کشت‌های آب بر همچون برنج، باغ‌ها و ... قبل از ورود به استان ایلام ازعوامل خشکیدگی این رودخانه تاریخی به شمار می‌رود که انتظار می‌رود دولتمردان برای رفع مشکل آن چاره‌اندیشی کنند.


رسیدگی به بحران در نشست مشترک مسئولان ایلام و لرستان


فرماندار سیروان در نشست هم‌اندیشی با فرماندار و شورای تأمین شهرستان کوهدشت لرستان که به منظور رسیدگی به بحران خشک شدن «سیمره» برگزار شد از طرح ساعت‌بندی تخصیص آب روستاهای حاشیه رودخانه سیمره در بالادست و پایین دست این شهرستان و روستاهای کوهدشت لرستان خبر داد و گفت: باتوجه به خشک شدن بخشی از رودخانه سیمره در دهستان عرب رودبار، از چند روز گذشته تاکنون طرح تخصیص آب برای آبیاری شالیزارها و اراضی زراعی روستاهای بالادست و پایین دست رودخانه سیمره اجرا شده است.

«علیرضا رئیسی» افزود: در این طرح با رعایت حقابه، روستاهای مشروب از رودخانه سیمره به بالادست و پایین دست تقسیم‌بندی شده‌اند و روستاهای هر قسمت ۲۴ ساعت یکبار حق استفاده از آب رودخانه را دارند و نظارت بر میزان آب مصرفی و ساعات تعیین شده به طور جدی انجام می‌گیرد.وی با بیان اینکه با اجرای این طرح و تقسیم‌بندی آب، بتدریج آب از مناطق بالادست به نقاط پایین دست نیز سرازیر و از قفل شدن روان آب سیمره در مناطق بالادست و خشک شدن پایین دست جلوگیری می‌شود، اظهار داشت: علاوه‌بر خشکسالی و کاهش محسوس بارش نزولات جوی، مکیدن آب توسط دستگاه پمپاژ آب در خشکیدن رودخانه سیمره تأثیر بسزایی داشته است.


کشت جایگزین به کشاورزان معرفی می‌شود


فرماندار سیروان تصریح کرد: کارشناسان شرکت آب منطقه‌ای استان از زمستان سال گذشته تاکنون به کرات نسبت به خشکیدن و کاهش آورد رودخانه سیمره به روستاهای هم جوار این روان آب و عدم کشت برنج هشدار داده بودند، اما بی‌توجهی روستاییان نسبت به این هشدارها باعث خشک شدن کامل سیمره در منطقه عرب رودبار و روستاهای طرف کوهدشت لرستان در آن سوی رودخانه شده است.

رئیسی خاطرنشان کرد: هرچند کشت‌های جایگزین با نیاز آبی پایین به کشاورزان پیشنهاد شده است اما به علت صرفه اقتصادی برنج، مردم دو طرف رودخانه سیمره در سیروان و کوهدشت اقدام به کشت برنج به‌عنوان یک محصول با نیاز آبی بالا کرده‌اند و رودخانه توان تأمین آب شالیزارها را ندارد.

رئیسی با بیان اینکه باید برای رضایتمندی مردمان پایین دست سیروان و روستاهای کوهدشت اطراف رودخانه سیمره، آب موجود مدیریت شود، تأکید کرد: در حال حاضر تنها منبع درآمد ساکنان این روستاها کشاورزی است و در شرایط موجود باید به آنها کمک شود تا امسال بتوانند این بحران خشکسالی را تحمل کنند.


وی به مصوبات این نشست اشاره کرد و اظهار داشت: ارائه کشت جایگزین برای کشاورزان منطقه،تیم گشت مشترک منابع آب و جهاد کشاورزی برای بازدید و کنترل منطقه، جلسه‌ای بین معتمدین دو شهرستان برای رفع کدورت و مشکلات به وجود آمده و انتخاب میرآب برای روستاها با نظارت امور آب و جهادکشاورزی دو شهرستان مذکور از دیگر مصوبات این نشست بود.وی اظهار داشت: موتورهای آبی موجود به منظور مدیریت و جلوگیری از ازدیاد و محدود کردن آنها شناسایی و آمارگیری دقیق شود و سدهای ایجاد شده توسط کشاورزان به قید فوریت تخریب گردد و دهیاران و معتمدین روستاها همکاری لازم را با دستگاه‌های مجری انجام دهند تا مشکلات کنونی برطرف شود.


خشکسالی بی‌سابقه در ایلام در 50 سال اخیر


همچنین مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای استان ایلام گفت: میانگین بارش در استان ایلام ۴۲۶ میلیمتر است که در سال آبی جاری صرفاً با ۲۱۲ میلیمتر بارندگی نسبت به میانگین بلندمدت بیش از ۵۰ درصد کاهش و نسبت به سال گذشته قریب به ۳۴ درصد کاهش بارش را بر گستره استان ایلام شاهد هستیم.

«علی پوراحمد» افزود: این در حالی است که سال آبی گذشته نیز نسبت به ۵۰ سال گذشته خشک‌ترین سال قلمداد شده بود، بنابراین دو سال پیاپی خشکسالی بی‌سابقه، منابع آب استان را به‌شدت متأثر نموده و کاهش فاحش آبدهی چشمه سارها، رودخانه‌ها و افت نسبتاً شدید آب زیرزمینی را در سطح استان شاهد هستیم.

وی اظهار داشت: در برخی از رودخانه‌ها آبدهی تا ۸۵ درصد کاهش نشان می‌دهد که طبیعتاً محدودیت‌هایی برای بهره‌برداری از این منابع ارزشمند و خدادادی را به‌وجود آورده است، در این راستا کارگروه استانی سازگاری با کم آبی استان به ریاست استاندار ایلام فعال شده و علاوه‌بر جمع‌آوری موتورتلمبه‌های غیرمجاز با همکاری دستگاه محترم قضا و نیروی انتظامی، کشت محصولات پرآب بر را ممنوع و در برخی موارد با محدودیت مواجه کرده است.

مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای استان تصریح کرد: رودخانه سیمره یکی از سرشاخه‌های مهم رود کرخه محسوب می‌شود که از به هم پیوستن رودخانه قره‌سو در استان کرمانشاه و گاماسیاب در استان همدان شکل می‌گیرد و با گذر از استان‌های ایلام و لرستان نهایتاً کشکان و زال به آن اضافه شده و تحت عنوان رودخانه کرخه در پشت سد کرخه آرام می‌گیرد، علاوه‌بر استان ایلام در سایر استان‌های حوضه سیمره هم شاهد خشکسالی بی‌سابقه هستیم و همین موضوع سیمره را به شکل بی‌سابقه‌ای کم آب نموده به گونه‌ای که در برخی مقاطع به شکل جوی آبی خودنمایی می‌کند.

پوراحمد گفت: علاوه‌ بر خشکسالی، برداشت بی‌رویه از منابع آب زیرزمینی در استان‌های بالادست نیز مزید بر علت شده و باعث خشکیدگی چشمه‌ها که منبع اصلی شکل‌گیری رود خروشان سیمره هستند، شده است. همچنین برداشت بی‌رویه و خارج از توان رودخانه سیمره توسط موتورتلمبه‌ها در طول چندصد کیلومتر مسیر رودخانه نیز بر کاهش فاحش جریان آب این رود ارزشمند و تاریخی نقش آفرینی می‌کنند.


مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای استان ایلام افزود: البته با پایان کشت و کاهش برداشت‌ها تا حدودی اوضاع بهتر خواهد شد اما در نهایت بارندگی است که می‌تواند دوباره رودخانه سیمره را احیا کند.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
5 + 10 =