گزارش‌ها نشان می‌دهد استفاده از فیلتر نور قرمز در تلفن‌های هوشمند ممکن است تا حدی از اثرات منفی نور آبی بر خواب بکاهد، اما کارشناسان سلامت روان تأکید می‌کنند که این روش به‌تنهایی راه‌حل قطعی برای مقابله با «دوم‌اسکرولینگ» (Doomscrolling) نیست.

کاترین چان، نویسنده و پژوهشگر حوزه سلامت، در گزارشی که ۱۴ مه ۲۰۲۵ منتشر شده، تجربه یک‌ماهه خود از استفاده شبانه از فیلتر نور قرمز گوشی را روایت کرده است. او می‌گوید این فیلتر با کاهش جذابیت بصری تصاویر و ویدیوها، تمایل او به اسکرول‌کردن بی‌وقفه در شبکه‌های اجتماعی را کمتر کرده، اما تأثیر چشمگیری بر مجموع زمان استفاده از گوشی نداشته است.

نور قرمز و خواب

به گفته آنی میلر، درمانگر و صاحب مرکز DC Metro Therapy، نور آبی ساطع‌شده از صفحه‌نمایش‌ها می‌تواند ترشح ملاتونین را کاهش داده و چرخه طبیعی خواب و بیداری را مختل کند. او توضیح می‌دهد نور قرمز کمترین تأثیر را بر سلول‌های حساس به نور در شبکیه چشم دارد و در نتیجه، اختلال کمتری در ریتم شبانه‌روزی ایجاد می‌کند.

برخی مطالعات نیز نشان داده‌اند تغییر نور محیط به نور قرمز می‌تواند بی‌قراری شبانه را کاهش داده و کیفیت خواب را بهبود بخشد، اما این نتایج لزوماً به معنای حل مشکل استفاده افراطی از گوشی نیست.

تجربه یک ماهه استفاده از فیلتر

چان در گزارش خود می‌نویسد در هفته‌های ابتدایی، فیلتر قرمز باعث شد تصاویر جذابیت کمتری داشته باشند و او بیشتر به خواندن متن یا پاسخ‌دادن به پیام‌ها بپردازد. در نتیجه، در برخی شب‌ها زودتر به رختخواب رفته است.
با این حال، در دوره‌هایی از ماه، به‌ویژه هنگام خستگی یا تغییرات خلقی، استفاده او از گوشی در طول روز افزایش یافته و همین موضوع کیفیت خواب شبانه را تحت تأثیر قرار داده است.

نظر کارشناسان

کارشناسان معتقدند مشکل اصلی Doomscrolling بیش از آنکه به رنگ نور مربوط باشد، به طراحی ترغیبی شبکه‌های اجتماعی و محتوای استرس‌زایی بازمی‌گردد که کاربران مصرف می‌کنند.
امیلی چرکین، پژوهشگر حوزه سیاست‌گذاری فناوری، می‌گوید: «این نور آبی نیست که ما را پای صفحه‌نمایش نگه می‌دارد، بلکه طراحی متقاعدکننده اپلیکیشن‌هاست.»

راهکارهای پیشنهادی

متخصصان برای کاهش Doomscrolling توصیه می‌کنند:

• استفاده از گوشی در رختخواب محدود شود

• اعلان‌های غیرضروری خاموش یا اپلیکیشن‌های شبکه‌های اجتماعی حذف شوند

• صفحه‌نمایش گوشی به حالت خاکستری تغییر داده شود

• و پیش از خواب، عادت‌های آرامش‌بخش جایگزین اسکرول‌کردن شود

به گفته میلر، «مسئله فقط رنگ نور نیست، بلکه ایجاد الگوهای رفتاری مداوم است تا مغز زمان خواب را با آرامش، نه با تحریک ذهنی، مرتبط کند.»