به گزارش سلامت نیوز به نقل از پیام ما، در حالی روز معلم فرارسیده است که مدارس همچنان به روی دانشآموزان و معلمان بسته بوده و آموزش از طریق بسترهای مجازی تداوم دارد، این موضوع موجب دلزدگی و خستگی معلمان شده است، از سوی دیگر آنها همچنان با مشکلات اقتصادی و چالشهای جمعیتی دستوپنجه نرم میکنند.
دوازده فروردینماه و روز معلم در سال تحصیلی ۱۴۰۴- ۱۴۰۵ در حالی فرارسیده است که در جریان دو جنگ ۱۲ روزه و چهلروزه و همچنین وقایع هجدهم و نوزدهم دیماه، بسیاری از معلمان و دانشآموزان جان خود را ازدستداده و یا دچار مجروحیت شدند؛ بهگونهای که تنها در روز نخست جنگ دوازدهروزه بر اثر بمباران مدرسه «شجره طیبه» در شهرستان «میناب» استان هرمزگان، ۱۵۶ نفر، شامل ۱۲۰ دانشآموز، ۲۶ معلم و هفت نفر از اولیای دانشآموزان به شهادت رسیدند. به گفته مقامات وزارت آموزشوپرورش در جریان این جنگ ۷۶ فرهنگی و حدود ۳۰۰ دانشآموزش دیگر نیز جان خود را از دست دادند.
از سوی دیگر سال تحصیلی جاری در حالی به هفتههای پایانی خود نزدیک میشود که تمامی معلمان کشور به دلیل شرایط جنگی همچنان از فضای مدرسه و آموزش حضوری بهدور بوده و انتقال دانش را از دریچه گوشیهای تلفن همراه و یا لپتاپهای شخصی دنبال میکنند و این امر بسیاری از دانشآموزان و معلمان آنها را از تعاملات اجتماعی و تربیتی دور کرده است. پیشتر نیز به دلیل آلودگی هوا، کمبود انرژی و… مدارس ایران نه در فضای حقیقی آموزشی و پای تختهسیاه که در فضای مجازی و از طریق «سامانه شاد»، تعلیموتربیت دانشآموزان را برعهده داشتند.
خسته از آموزش مجازی
به گفته یک فعال فرهنگی، آموزش از طریق فضای مجازی عملاً بسیاری از دانشآموزان و معلمان را خسته و حتی دلزده کرده است. «علی بهشتی نیا»،، با بیان اینکه بهترین نوع آموزش در فضای تعاملی و بهصورت حضوری صورت میپذیرد، میگوید: «اگر چه فناوریهای ارتباطی و آموزشی روزبهروز درحالتوسعه و پیشرفتاند، اما هنوز هیچ فناوری جایگزین فضای تعاملی مدارس نشده و نمیشود. معلم در کلاس، تنها ریاضی، علوم، شیمی، فیزیک، ادبیات و… تدریس نمیکند، بلکه رفتار مناسب، شیوه زندگی، تجارب فرهنگی، تعاملات اجتماعی و… را به دانشآموزان یاد داده و آنها را برای زندگی در اجتماع آماده میکند. در فضای مجازی چنین اتفاقی رخ نمیدهد و عملاً دانشآموزان از این نوع تعاملات دور میشوند.»
قهر دانشآموزان با فضای مدرسه
او همچنین با انتقاد از وضعیت آموزش حضوری و عدم ارتباط مناسب دانشآموزان با مدارس، اظهار میکند: «آموزش حضوری نیز وضعیت مطلوبی ندارد و نمیتوانیم بگوییم که در صورت بازگشایی حضوری مدارس شرایط مناسب بوده و یا بهخوبی پیش میرود، یک رابطه قهری بین دانشآموزان و فضای مدرسه شکلگرفته است. محتوای کتابهای درسی برای آنها خستهکننده و ناخوشایند است، از وقایع روز بهدور بوده و حجم بسیار زیادی دارند و این فضا را برای دانشآموزان بهدور از شوروشعف کرده است.»
به گفته او در شرایط کنونی آموزش حضوری نهتنها دیگر تعاملی ندارد؛ بلکه برای معلم و دانشآموزان آزاردهنده است: «آموزشوپرورش نیز خلاقیتی ندارد که این وضعیت را مناسب کند.»
بهشتینیا در ادامه با انتقاد از تداوم آموزش مجازی، تصریح میکند: «این نوع آموزش هم دانشآموز و هم معلمان را خسته میکند. دانشآموز باید ساعات بیشتری را صرف آموزش کند. مثلاً بعد از کلاس باید به کافینت مراجعه کند، مطالب گفته شده یا تدریس شده را پرینت گرفته و تکالیف را انجام دهد. اگر در مدرسه با همکلاسیاش ارتباطی داشت و با هم بازی یا شوخی میکردند، در کلاس مجازی این امکان وجود ندارد. همه اینها باعث شده چشمانداز آموزشی و تربیتی خوب جلوه نکند.»
او میگوید: «آموزشوپرورش میتوانست با استقلالبخشی به مناطق آموزشی تا حدودی وضعیت را بهتر کند. مثلاً در مناطقی که درگیر جنگ نبودند یا در روستاها مدارس را بهصورت حضوری برگزار میکرد تا آسیبهای آموزشی کمتر شوند.»
معلمان معترض
در وقایع دیماه ۱۴۰۴، بر اساس اعلام شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان، حدود ۲۰۰ دانشآموز جان خود را ازدستداده و تعدادی نیز بازداشت شدند، اگرچه بنا بر مقامات وزارت آموزشوپرورش تعداد معلمان کشته شده «به کمتر از انگشتان دست میرسید.» بااینحال معلمانی نیز بازداشت شده و آنها نیز بهدوراز این وقایع نبودند.
بهشتینیا با اشاره به این وقایع میگوید: «معلمان نیز مانند سایر اقشار جامعه نسبت به اقتصاد و معیشت و آزادیهای مدنی معترض هستند. آنها نیز همانند سایر اقشار در این فضا زندگی میکنند و مشکلات آنها نیز با مشکلات مردم تنیده شده است؛ بنابراین آنها نیز معترض هستند، اما اعتراض خود را دور از آشوب اعلام میکنند.»
آموزشوپرورش و وظیفه تلطیف فضای اعتراض
او ادامه میدهد: «آموزشوپرورش در این شرایط میتوانست فضا را تلطیف کرده و فضا را مناسب کند، اما شرایط بهگونهای بود که نباید انتظار داشت که معلمان نیز معترض نباشند. از سوی دیگر حدود ۱۴ میلیون دانشآموز در سراسر کشور حضور دارند و معلمان با همه این دانشآموزان در ارتباط هستند. آموزشوپرورش میتوانست فضای گفتمانی بین دانشآموزان و معلمان را بهتر کرده و انتظارات و پرسشهای نسل زد را متعادل کند، اما این اتفاق رخ نداد.»
تداوم مشکلات اقتصادی
این فعال فرهنگی با تأکید تداوم مشکلات معیشتی معلمان یادآور میشود: «در چند دهه اخیر با شرایط اقتصادی و معیشت معلمان بازی شده است، یک روز با عنوان مناسبسازی حقوق، یک روز هم با نام رتبهبندی، تنها عنوانها عوض شده و مشکلات بر سر جای خود باقیمانده است. در واقع رتبهبندی نیز نتوانسته مشکلات را حل کند. فاصله دریافتی معلمان با سایر اقشار جامعه، مانند شهرداریها و… بسیار زیاد و حتی کیهانی است. همه ارگانها و نهادها برای کارکنان خود اقلام رفاهی دارند؛ اما معلمان از آنها محروم هستند. حق خوار و بار، حق مسکن، حق رفتوآمد و… برای معلمان وجود ندارد. از سوی دیگر در این شرایط که آموزش مجازی است، تمامی معلمان باید از جیب و امکانات خود هزینه کنند. پول اینترنت و تلفن بدهند تا بتوانند به امر آموزش بپردازند، اما شاهدیم که ارگانهای دیگر در چنین شرایطی امکانات دورکاری را فراهم کردهاند.»
بهشتینیا میافزاید: «حل مشکلات اقتصادی معلمان، حاکمیتی بوده و فراتر از آموزشوپرورش است. نهادهایی مانند مجلس و نهادهای اقتصادی دولت باید کنار هم قرار بگیرند تا بتوانند این مشکلات را حل کنند. در چنین شرایطی اقداماتی مانند رتبهبندی معلمان میتواند مفید باشد در غیر این صورت، رتبهبندی نیز برای حل چالشهای اقتصادی و معیشتی معلمان فایدهای ندارد.»
نظر شما