به گزارش سلامت نیوز به نقل از اطلاعات،  وقوع ۲ حادثه منجر به مرگ در مراکز نگهداری افراد دارای معلولیت خراسان رضوی، بار دیگر ضعف‌های ساختاری و نظارتی در این مراکز عیان کرد.

مراکز نگهداری افراد معلول باید به‌عنوان نهادهای حمایتی و مراقبتی، نقشی حیاتی در حفاظت از جان و سلامت گروهی از آسیب‌پذیرترین افراد جامعه را ایفا می‌کنند اما تکرار حوادث دردناک نشان می‌دهد برخی از این مراکز با ضعف‌های ساختاری، نقص در نظارت مستمر و کمبود آموزش تخصصی کارکنان مواجهند و به این ترتیب به محیطی پرخطر بدل می‌شوند.

جزئیات ۲ حادثه

مدیر روابط عمومی اداره کل بهزیستی خراسان رضوی با اشاره به این که حتی وقوع یک حادثه هم در مراکز نگهداری بسیار است و نباید رخ دهد، گفت: در هر صورت به سبب آن که بیش از ۱۰۰۰ نفر در مراکز این استان نگهداری می‌شوند    وقوع خطا دور از انتظار نخواهد بود.

سید علی منبتی افزود: در هر ۲مورد یاد شده در مراکز قائم مشهد و تربت حیدریه پرونده به مراجع قضایی ارجاع شده است و در انتظار نظر نهایی هستیم.

وی در تشریح این حوادث گفت: نخستین حادثه در مرکز نگهداری معلولان قائم مشهد رخ داد و فرد جانباخته، متولد سال ۱۳۸۱و مبتلا به بیماری اسکیزوفرنی بوده است ؛ این فرد دچار سوختگی ناشی از تماس با رادیاتور یک دستگاه گرم‌کن شد که بلافاصله تحت درمان پزشک متخصص قرار گرفت.

منبتی تصریح کرد: به دلیل شرایط بیماری اعصاب و روان، بیمار احساس درد نداشته و به همین دلیل شدت سوختگی بالا بوده است . این فرد پس از معاینه توسط متخصص بیماری‌های عفونی، با رضایت خانواده از مرکز ترخیص شد و پس از ۳ روز بستری در بیمارستان، جان باخت.

مدیر روابط عمومی اداره کل بهزیستی خراسان رضوی با تاکید بر پیگیری موضوع گفت: پس از حادثه سوختگی، بلافاصله با مراجع قضایی ارتباط برقرار شد و مسببان احتمالی معرفی و فعلا از فعالیت منع شده‌اند ؛ همچنین بازدید از محل انجام شد و منتظر نظر نهایی دستگاه قضایی هستیم.

خفگی معلول در مرکز نگهداری تربت حیدریه

منبتی درباره حادثه دوم که منجر به مرگ یک معلول دیگر در تربت حیدریه شد،اظهار داشت: در این حادثه تلخ یک پسر ۱۶ساله مجهول‌الهویه در مرکز نگهداری معلولان ذهنی شدید بالای ۱۴سال این شهرستان جان خود را از دست داد ؛ این فرد به دلیل معلولیت ذهنی شدید، رفتارهای خودآسیب‌رسان داشته است و هرچیزی که نزدیک دستش بود را می‌بلعید.

مدیر روابط عمومی اداره کل بهزیستی خراسان‌رضوی تصریح کرد: در زمان حادثه، محافظ‌های میله تخت که از جنس ابر بوده‌اند، توسط فرد بیمار کنده، خورده و منجر به خفگی و مرگ وی شد که این اتفاق در غیاب موقت مددکار اتفاق افتاده است.

وی افزود: گزارش این حادثه به اطلاع سازمان بهزیستی و مراجع قضایی رسیده است و در همان ساعات اولیه و تا تعیین تکلیف نهایی از سوی دستگاه قضایی، با افراد مقصر احتمالی قطع همکاری شد.
مدیر روابط عمومی اداره کل بهزیستی خراسان رضوی تاکید کرد : در هر ۲مورد، همکاری کامل با دستگاه قضایی برای روشن شدن ابعاد حوادث و معرفی مقصران  ادامه دارد .

واکنش مسئولان و اقدامات اولیه

منبتی اطمینان داد پایش‌های مستمر و دوره‌ای در همه مراکز انجام می‌شود و همه مراکز، چه دولتی و چه خصوصی، موظف به نصب دوربین به جز در سرویس‌های بهداشتی و حمام هستند و تصاویر ضبط شده در هاردهای مراکز ذخیره می‌شوند و بهزیستی استان به صورت دوره‌ای آن‌ها را بررسی می‌کند.

وی درباره مراکز خصوصی توضیح داد: حتی اگر مرکز توسط کارکنان سابق بهزیستی تأسیس شده باشد، تحت نظارت قرار دارد و در صورت قصور، اقدامات قانونی شامل اخطار، اصلاحیه و حتی ابطال پروانه اجرا خواهد شد.
مدیر روابط عمومی اداره کل بهزیستی خراسان رضوی در پاسخ به پرسشی درباره بازدارندگی دوره‌های آموزشی کارکنان، گفت: دوره‌های آموزشی و بازدیدهای دوره‌ای قطعاً بازدارنده هستند، اما میزان تأثیر آن نیازمند بررسی دقیق علمی است.

چه باید کرد ؟

ضعف نظارت در مراکز نگهداری افراد دارای معلولیت، معضلی است که سبب وقوع برخی رخدادها و حوادث تلخ می‌شود  و این افراد را با حوادث غیرمنتظره مواجه می‌کند.

وقوع ۲ حادثه مذکور بار دیگر پرسش‌های جدی درباره کارآمدی نظارت‌ها، صحت و سقم پایش دوره‌ای و آموزش تخصصی کارکنان را مطرح کرده و ضرورت بازنگری فوری در سازوکارهای مدیریتی و نظارتی این مراکز را یادآور می‌شود.
  کارشناسان معتقدند باید دوره‌های آموزشی عملی و شبیه‌سازی شده برای کارکنان برگزار شود تا توانایی مدیریت حوادث اضطراری افزایش یابد، از سوی دیگر شفافیت پرونده‌ها و اطلاع‌رسانی کامل به خانواده‌ها و مراجع ذی‌ربط می‌تواند این معضل را رفع کند.

حوادث مذکور در مشهد و تربت حیدریه، علاوه بر پیامدهای تلخ انسانی، یک هشدار جدی برای سیاست‌گذاران و مسئولان حوزه نگهداری افراد دارای معلولیت است، پایش‌های دوره‌ای و آموزش کارکنان مهم است، اما تا زمانی که ضعف‌های ساختاری و آسیب‌پذیری مددجویان رفع نشود، وقوع حوادث مشابه همچنان محتمل خواهد بود.