کسانی که هنوز تفاوت داروی ژنریک و برند را متوجه نشدهاند و در این حوزه اطلاعات و مطالعه کافی ندارند اصلاً وارد اظهارنظر تخصصی در این باره نشوند. وقتی یک بحث بعد از سالها مطالعه و بررسی علمی مطرح میشود، نمیتوان صرفاً با چند جمله کلی درباره آن تصمیم گرفت.
به گزارش سلامت نیوز به نقل از سالمخبر، ابوالحسن احمدیانی، استاد متخصص فارماکولوژی در پنل نظام نسخهنویسی برند/ ژنریک در همایش سالانه داروسازی با بیان این مطلب، افزود: بیایید عقل داشته باشیم و همهچیز را اسلامیزه و انقلابی نکنیم و تعصبهای بیجا نداشته باشیم.
وی افزود: اینکه بگوییم همه داروها یکسان هستند، درست نیست. من از این عصبانی میشوم که کسانی که دانش و تخصص کافی ندارند، درباره این مسائل اظهارنظر میکنند. هرکسی ممکن است در هر فضایی صاحبنظر باشد، اما صرفاً با زور و اصرار نمیتوان درباره یک موضوع علمی تصمیم گرفت.
احمدیانی همچنین گفت: از سال ۱۳۸۰ درباره ضرورت تعریف درست نظام ژنریک صحبت کردم و هنوز هم معتقدم این موضوع باید بر اساس علم و رفرنسهای بینالمللی بررسی شود. اینکه من یک روزی مسئول بودهام یا شما امروز مسئول هستید، نباید باعث شود اشتباهاتی را که سالها قبل انجام دادهایم،
دوباره تکرار کنیم. چرا باید مدام یک مسیر اشتباه را ادامه بدهیم؟ ما برای این موضوع رفرنسهای بینالمللی داریم؛ بروید بررسی کنید و ببینید در دنیا تعریف نظام ژنریک چیست و من دقیقاً درباره چه چیزی صحبت میکنم.
وی ادامه داد: برخی دوستان میگویند هر دارویی که بتواند بایواویلیبیلیتی و USP را پاس کند، دیگر داروی خوبی است. خب، بله؛ هرکسی که معدل ۱۲ هم بگیرد، ممکن است از دانشگاه فارغالتحصیل شود اما وقتی میخواهیم برای درمان به پزشک مراجعه کنیم، آیا میگوییم هر پزشکی که مدرک دارد برای ما کافی است؟ نه؛ صادقانه دنبال پزشکی میگردیم که معدل ۱۹ داشته باشد، دانش و تجربه بیشتری داشته باشد و جزو بهترینها باشد.
احمدیانی اظهار داشت: من با یکی از پزشکان نامآور کشور که اتفاقاً از سردمداران این بحث بود، صحبت کردم و موضوع را برایش توضیح دادم. وقتی دیدم برداشت ایشان از ژنریک چیزی است که با آنچه در دنیا اتفاق میافتد تفاوت دارد، خیلی محکم به ایشان گفتم: آقای دکتر، چیزی که شما میگویید، با این شکل و تعریف، در هیچ کشور دیگری در دنیا وجود ندارد. گفتم این حرف را از روی حدس نمیزنم؛ من ۲۴، ۲۵ سال است درباره این موضوع مطالعه کردهام و با رفرنس و مستندات بینالمللی صحبت میکنم. ایشان در پاسخ گفت: خب، نباشد؛ در دنیا وجود نداشته باشد، ما میخواهیم خودمان اینگونه باشیم.
وی ادامه داد: مشکل دقیقاً از همینجا شروع میشود؛ وقتی به جای اینکه ببینیم نظامهای موفق دنیا چگونه عمل میکنند و چه تعریفی از داروی ژنریک دارند، تصمیم میگیریم تعریف متفاوتی از آن ارائه کنیم و بعد همان را مبنای سیاستگذاری قرار دهیم.
احمدیانی گفت: چرا در مورد دارو، منطقی را که در مورد سایر حوزهها بدیهی میدانیم، کنار میگذاریم؟ مساله داروی برند یا ژنریک را نباید به یک دعوای حیدری ـ نعمتی تبدیل کرد. این یک بحث علمی، عقلی و منطقی است. باید بپرسیم نظام دارویی ما چرا باید اینگونه باشد؟ وقتی تقریباً تمام دنیا از یک روش مشخص پیروی میکنند، حتماً برای آن دلیل و منطق علمی وجود دارد.
وی ادامه داد: میگوییم یک دارو آزمونهای لازم را پاس کرده است؛ بسیار خوب، ما هم این را قبول داریم. اما پاس کردن حداقل الزامات به این معنا نیست که همه محصولات از هر نظر در یک سطح قرار دارند. محصولی که برای تولید آن زحمت بیشتری کشیده شده، فرایند تولید دقیقتری داشته، پایداری و کیفیت بیشتری دارد و در نهایت به یک محصول با استانداردهای بالاتر رسیده است، نمیتواند لزوماً با محصولی که فقط حداقل الزامات را پاس کرده، یکسان تلقی شود.
استاد متخصص فارماکولوژی همچنین تاکید کرد: مردم حق دارند بهترین را انتخاب کنند؛ همانطور که پزشک حق دارد بهترین دارو را برای بیمار خود تجویز کند. پزشک برای بیمار نسخه مینویسد و اگر پاسخ درمانی ضعیف باشد، باید بتواند بررسی کند که آیا این مسئله به بیماری، تشخیص یا خود دارو مربوط بوده است. نمیتوانیم همه تفاوتها را نادیده بگیریم و بگوییم هر دارویی که حداقل استاندارد را پاس کرد، دقیقاً معادل همه محصولات دیگر است.
وی افزود: سؤال این است که آیا وظیفه سازمان غذا و دارو، در ایران و در سایر کشورهای دنیا، فقط این است که حداقل الزامات را کنترل کند و بگوید این دارو و این شرکت توانستهاند آزمونهای لازم را پاس کنند؟ یا اینکه در کنار آن، باید درباره کیفیت، پایداری، عملکرد و تفاوت میان محصولات نیز توجه و نظارت علمی وجود داشته باشد؟
ابوالحسنی تاکید کرد: دوباره تکرار میکنم و خواهش میکنم کسانی که در این حوزه اطلاعات و مطالعه کافی ندارند، اصلاً وارد اظهارنظر تخصصی نشوند. وقتی یک بحث بعد از سالها مطالعه و بررسی علمی مطرح میشود، نمیتوان صرفاً با چند جمله کلی درباره آن تصمیم گرفت. اگر بعد از این همه سال، حرف دوستان و همکاران و رفقای خودمان را فقط به این دلیل که با برداشتهای قبلی متفاوت است کنار بگذاریم، نتیجهای حاصل نمیشود. باید اجازه بدهیم بحث علمی شکل بگیرد، استدلالها مطرح شود و در نهایت بر اساس شواهد و منابع تصمیمگیری کنیم.
وی افزود: من معتقدم باید آنقدر صبر و دقت داشته باشیم تا تفاوتها برای همه روشن شود و بعد درباره نظام دارویی تصمیم بگیریم. دوستان عزیز، واقعیت این است که نمیتوانیم بگوییم هر محصولی صرفاً به این دلیل که توانسته الزامات سازمان غذا و دارو را با سختگیری یا بدون سختگیری پشت سر بگذارد، حتماً از هر نظر با محصول دیگری برابر است.
ابوالحسنی تصریح کرد: در حال حاضر در کشورهای پیشرفته هم مسئله کیفیت دارو به این سادگی که ما تصور میکنیم نیست. ما امروز با چالشهای جدی مواجهیم. یک نفر یک حرفی زده، رفته و حالا این دیدگاه تبدیل به یک تصور عمومی شده که همه مواد اولیه و همه محصولات را یکسان فرض میکند. من شعار نمیدهم. خودم رفتم، بررسی دقیق و علمی انجام دادم و از نزدیک با فرایندهای تولید و مسائل شرکت دارویی کار کردم. بنابراین وقتی درباره این تفاوتها صحبت میکنم، بر اساس مطالعه، تجربه و رفرنس صحبت میکنم، نه بر اساس تعصب یا برداشت شخصی.»

نظر شما