به گزارش سلامت نیوز، برای داشتن رابطه‌ای جنسی با کیفیت و حفظ نعوظ، میزان قابل‌توجهی از جریان خون باید به اندام تناسلی مردانه برسد. در هنگام نعوظ، شریان‌های آلت تناسلی منبسط می‌شوند و جریان خون افزایش می‌یابد؛ سپس با انقباضات عضلانی، خون به بافت‌های اسفنجی منتقل شده و آلت در وضعیت نعوظ قرار می‌گیرد. اگر جریان خون به‌اندازه کافی تأمین نشود، ممکن است دچار اختلال نعوظ (ED) شوید؛ اختلالی که می‌تواند فعالیت جنسی را دشوار کرده و بر عزت‌نفس و روابط صمیمانه تأثیر گذارد.

داروهایی مثل سیلدنافیل (ویـاگرا) یا تادالافیل (سیالیس) غالباً برای افزایش جریان خون به آلت تجویز می‌شوند؛ با این‌حال اثربخشی آن‌ها طبق نظر متخصصان همواره کامل نیست و ممکن است عوارض جانبی داشته باشند. بنابراین، بسیاری از افراد به روش‌های طبیعی برای افزایش جریان خون و بهبود نعوظ روی می‌آورند.

ورزش‌های هوازی برای بهبود جریان خون در آلت تناسلی

افزودن ورزش‌های هوازی (کاردیو) به برنامهٔ روزانه، می‌تواند با بهبود فشار خون و تقویت گردش خون، جریان خون به آلت را نیز افزایش دهد. این ورزش‌ها، با فعالیت گروه‌های بزرگ عضلانی به‌صورت ریتمیک، ضربان قلب و دریافت اکسیژن را افزایش می‌دهند.

تحقیقات نشان داده‌ است که ۴۰ دقیقه ورزش هوازی متوسط تا شدید، چهار بار در هفته، در کاهش اختلال نعوظ مؤثر بوده است.

مطالعه‌های دیگر نیز بیان می‌کنند که در مردان مبتلا به چاقی، فشار خون بالا، سندرم متابولیک، بیماری‌های قلبی‌عروقی یا بی‌تحرکی، پس از شش ماه اجرای برنامه ورزشی، عملکرد نعوظ بهبود یافته است.

مطالعه جدیدی که در سال ۲۰۲۴ منتشر شده است نشان می‌دهد که فعالیت بدنی منظم با بهبود عملکرد اندوتلیال (لایه داخلی رگ‌ها) و عروق کوچک مرتبط است؛ در این مطالعه، انواع فعالیت‌های بدنی با کاهش احتمال اختلال نعوظ ارتباط داشتند.
همچنین، بازنگری‌ای در سال ۲۰۲۳ گزارش کرد که ورزش آئروبی (مانند دویدن، پیاده‌روی سریع، دوچرخه‌سواری) می‌تواند در برخی افراد با اختلال نعوظ، به اندازه داروهای رایج مؤثر باشد.

انواع ورزش‌های هوازی که می‌توانند برای خون رسانی بیشتر به آلت تناسلی مفید باشند:

• دویدن

• دوچرخه‌سواری

• شنا

• رقص / ایروبیک استپ

• پیاده‌روی سریع

نکته کاربردی: قبل از شروع برنامهٔ ورزشی، اگر بیماری زمینه‌ای (مثلاً بیماری قلبی، فشار خون بالا، دیابت) دارید، حتماً با متخصص اورولوژی یا قلب مشورت کنید.

تقویت عضلات کف لگن برای بهبود جریان خون در آلت تناسلی

عضلات کف لگن ـ که از مثانه و روده‌ها حمایت می‌کنند ـ شامل عضلاتی مانند ایسکیوکاورنوس و بولبوسپونژیوز هستند که نقش مهمی در هدایت خون به آلت و حفظ نعوظ دارند. ضعف این عضلات می‌تواند جریان خون به آلت را کاهش دهد.

تحقیقات محدود نشان داده‌اند که تمرینات عضلات کف لگن می‌تواند عملکرد نعوظ را در افراد مبتلا به اختلال نعوظ بهبود دهد. برای مثال، یک مطالعه در مردانی که پس از جراحی پروستات دچار اختلال نعوظ شده بودند، نشان داد که تمرینات کف لگن پس از سه ماه باعث بهبود عملکرد نعوظ شده است.
یک بررسی منتشرشده در سال ۲۰۲۵ نیز تأکید می‌کند که تمرینات کف لگن نه‌تنها برای بی‌اختیاری ادرار بلکه برای بهبود عملکرد نعوظ نیز راهکار غیرتهاجمی مؤثری هستند.

تمرین معروف: تمرین کِگِل (Kegel) مردانه

1. مطمئن شوید مثانه‌تان تقریباً خالی است.
2. دراز بکشید یا روی یک صندلی بنشینید.
3. عضلات کف لگن را سفت کنید، همان‎گونه که در حال ادرار هستید، عضلات را به مدت ۱۰ ثانیه نگه دارید.
4. سپس ۱۰ ثانیه عضلات را شل کنید.
5. این حرکت را سه تا پنج بار در روز تکرار کنید.
6. دقت کنید که باسن، ران یا شکم خود را منقبض نکنید.
7. از زیاده‌روی بپرهیزید؛ ورزش بیش از حد میتواند باعث خستگی عضلانی و افزایش بی‌اختیاری ادرار شود.

رژیم غذایی مغذی مناسب برای بهبود جریان خون در آلت تناسلی

رژیم غذایی غنی از غلات کامل، میوه‌ها، سبزیجات و گوشت کم‌چرب و محدود در چربی‌های اشباع شده و سدیم می‌تواند به حفظ عملکرد نعوظ و بهبود جریان خون به آلت کمک کند. فشار خون بالا و دیابت که ریسک اختلال نعوظ را افزایش می‌دهند، با این نوع رژیم‌ها بهتر کنترل می‌شوند. مطالعه‌ای روی بیش از ۲۱٬۰۰۰ مرد نشان داد کسانی که از رژیم مدیترانه‌ای یا شاخص تغذیه سالم پیروی می‌کنند، کمتر به اختلال نعوظ مبتلا شده‌اند.

در کنار این، یک مطالعه جدیدتر نشان داده است که سلامت اندوتلیال و جریان خون به آلت نیز با بهبود سبک زندگی تغذیه‌ای ارتباط دارد.

مواد غذایی پیشنهادی شامل:

• سبزیجات برگ‌دار، کدو سبز، مارچوبه

• میوه‌هایی مانند سیب، انواع توت‌ها، مرکبات

• غلات کامل مانند ارزن، جو، گندم‌سیاه

• حبوبات مثل عدس، نخود، لوبیا سفید

• آجیل و دانه‌ها مانند بادام، گردو، تخمه کدو

• غذاهای دریایی (ماهی، میگو)، روغن زیتون

• گوشت سفید، تخم‌مرغ، لبنیات در حد اعتدال

مدیریت استرس برای بهبود جریان خون در آلت تناسلی

استرس و اضطراب می‌توانند به کاهش جریان خون و اختلال نعوظ منجر شوند. استرس طولانی‌مدت باعث افزایش هورمون کورتیزول شده و می‌تواند سطح تستوسترون را کاهش دهد، فشار خون را بالا ببرد، جریان خون را کند کند و به عروق آسیب برساند.

برخی راه‌های کمکی شامل:

• تمرینات تنفسی (مثلاً دیافراگمی)؛ مطالعه‌ای نشان داد که ترکیب این تمرینات با داروی تادالافیل عملکرد نعوظ را نسبت به دارو به‌تنهایی بهتر کرده است.

• مدیتیشن، یوگا: حرکات ذهن–بدن که به کاهش استرس کمک می‌کنند.

• طب سوزنی: تحقیقات اولیه نشان می‌دهد ممکن است به بهبود جریان خون بدن و در نتیجه عملکرد نعوظ کمک کند.

ترک سیگار را فراموش نکنید

سیگار کشیدن پوشش داخلی رگ‌ها (اندوتلیوم) را مختل می‌کند، تولید اکسید نیتریک را کاهش می‌دهد (که برای رهاسازی عضلات آلت ضروری است) و در نتیجه جریان خون به آلت را محدود می‌کند. همچنین، سیگار باعث افزایش ریسک بیماری‌های قلبی و عروقی می‌شود که خود عامل اختلال نعوظ هستند. مطالعه‌ها نشان می‌دهند حتی سیگارهای الکترونیکی نیز می‌توانند در بروز اختلال نعوظ نقش داشته باشند.

کنار گذاشتن الکل

نوشیدن زیاد الکل می‌تواند جریان خون به آلت را کاهش داده و بر عملکرد نعوظ تأثیر بگذارد. یک مطالعه نشان داد مردان مبتلا به اختلال مصرف الکل بعد از یک ماه ترک نوشیدنی، بهبود قابل‌توجهی در عملکرد نعوظ پیدا کرده‌اند. بنابراین اگر احساس می‌کنید نوشیدنی‌های الکلی شما را متاثر کرده‌اند، کاهش یا ترک این عادت می‌تواند مفید باشد.

مکمل‌ها

برخی مکمل‌های گیاهی و رژیمی مانند ال-آرژنین، جینکو بیلوبا، یوهیمبه و جینسینگ نتایج امیدوارکننده‌ای نشان داده‌اند. ال-آرژنین در بدن به اکسید نیتریک تبدیل می‌شود و به شل شدن عضلات آلت کمک می‌کند. با این حال، هیچ مکملی تاکنون به‌عنوان درمان قطعی برای اختلال نعوظ ثابت نشده است. مهم است قبل از مصرف هرگونه مکمل با پزشک مشورت شود – چرا که ممکن است با داروها تداخل داشته باشند یا شرایط سلامتی را بدتر کنند.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر به‌طور مداوم در ایجاد یا حفظ نعوظ مشکل دارید، حتماً به پزشک مراجعه کنید. اختلال نعوظ ممکن است نمایانگر بیماری زمینه‌ای جدی باشد، از جمله:

• آترواسکلروز (تصلب شرایین)

• نوروپاتی دیابتی

• بیماری‌های قلبی

• فشار خون بالا

• بیماری مزمن کلیه

• آسیب به آلت، نخاع، پروستات، مثانه یا لگن

• افسردگی، اضطراب، از جمله اضطراب عملکرد جنسی

تشخیص اختلال نعوظ

متخصص اورولوژی با پرسش دربارهٔ سابقه پزشکی و جنسی، معاینه فیزیکی (از جمله حساسیت آلت، ظاهر آن، فشار خون و نبض) و آزمایش‌های خونی، به تشخیص می‌پردازد. همچنین ممکن است آزمایش‌هایی مانند:

• سونوگرافی داپلر برای سنجش جریان خون آلت

• تست نعوظ شبانه

• تست تزریق دارویی یا داخل مجرا برای ایجاد نعوظ و ارزیابی جریان خون
  را تجویز کند.

دارودرمانی

اگر روش‌های طبیعی کافی نبودند، پزشک ممکن است مصرف مهارکننده‌های فسفودی‌استراز (PDE-5) را توصیه کند:

• سیلدنافیل (ویـاگرا)

• واردنافیل

• تادالافیل (سیالیس)

• آوانافیل

همچنین داروهای تزریقی مانند آلپروستادیل (Muse) که مستقیماً به آلت تزریق یا داخل مجرا قرار می‌گیرند. در موارد شدید که پاسخ به داروها مناسب نیست، ممکن است درمان جراحی پیشنهاد شود.

درمان با امواج شوک کم‌ شدت

پژوهشی در سال ۲۰۲۴/۲۰۲۵ نشان داده است که درمان با امواج شوک کم‌ شدت (Low‑Intensity Shockwave Therapy یا LiSWT) می‌تواند عملکرد نعوظ را در مردان مبتلا به اختلال نعوظ بهبود دهد؛ در یک مطالعه، هر دو پروتکل متفاوت این درمان، پس از ۶ و ۱۲ ماه، بهبود معناداری در امتیاز IIEF-5 نشان دادند.

درمان‌های بازساختی (ریژنراتیو)

بازنگری‌ای دربارهٔ درمان‌های بازساختی (ریژنراتیو) مانند سلول‌های بنیادی (Mesenchymal Stromal/Stem Cells) برای اختلال نعوظ منتشر شده است که پتانسیل بسیار بالایی دارند؛ اما تا کنون شواهد کافی برای توصیه عمومی وجود ندارد.

اگرچه داروها گزینه‌ای سریع برای درمان اختلال نعوظ هستند، راهکارهای طبیعی شامل ورزش منظم، تقویت عضلات کف لگن، رژیم غذایی سالم، مدیریت استرس، ترک سیگار، کاهش الکل و در صورت لزوم مکمل‌ها نیز نقش مهمی دارند. مهم است به یاد داشته باشید که اختلال نعوظ ممکن است نشانه‌ای از یک اختلال سلامتی زمینه‌ای باشد و هیچگاه نباید نادیده گرفته شود.

منابع :

Harvard Health+3Wiley Online Library+3oss.jomh.org+3

Frontiers

SpringerLink

Nature+4PubMed+4Harvard Health+4

هلث

academic