به گزار ش سلامت نیوز به نقل از ایسنا،استفاده از آنتیبیوتیکها، اگر به درستی تجویز نشوند، میتواند به ایجاد مقاومت دارویی منجر شود؛ وضعیتی که در آن باکتریها به گونهای تغییر میکنند که اثر آنتیبیوتیکها دیگر بر آنها کارگر نیست. در گزارش جدیدی که از استرالیا منتشر شده، کارشناسان به بررسی روند تجویز آنتیبیوتیکها در بیمارستانها و مراکز مراقبت از سالمندان پرداختهاند. این گزارش نشان میدهد که با وجود کاهش میزان تجویز آنتیبیوتیکها نسبت به یک دهه پیش، همچنان در برخی موارد تجویز نامناسب این داروها ادامه دارد.
چرا این موضوع مهم است؟
تجویز آنتیبیوتیکها باید در شرایط خاص و تحت نظر پزشک انجام شود. در بیمارستانها، بهویژه در بخشهای اورژانس و ICU، بیماران بیشتر در معرض عفونتها قرار دارند و بعضاً عفونتهایی با باکتریهای مقاوم به آنتیبیوتیکها بستری میشوند. این امر فشار زیادی به پزشکان وارد میکند تا سریعاً آنتیبیوتیکها را شروع کنند، اما در عین حال باید دقت کنند که این داروها بیش از حد و بدون نیاز تجویز نشوند.
در جامعه، این موضوع پیچیدهتر است. پزشکان عمومی اغلب در تصمیمگیری برای تجویز آنتیبیوتیکها با چالشهایی روبهرو هستند؛ از یک طرف، باید تشخیص دهند که آیا مصرف آنتیبیوتیک لازم است یا خیر و از طرف دیگر، باید توجه داشته باشند که در بسیاری از موارد عفونتها به خودی خود بهبود مییابند و نیازی به مصرف آنتیبیوتیکها نیست.
اثرات منفی تجویز نادرست
یکی از دلایل اصلی نگرانی در مورد استفاده نادرست از آنتیبیوتیکها، بهویژه تجویز طولانیمدت یا در زمانهای نامناسب، این است که این عمل میتواند به بروز مقاومت دارویی منجر شود. زمانی که آنتیبیوتیکها بهطور بیرویه و یا در شرایط نادرست مصرف میشوند، باکتریها تحت فشار انتخاب قرار میگیرند و تغییرات ژنتیکی در آنها بهوجود میآید که بهطور موثر آنها را در برابر دارو مقاوم میسازد. این تغییرات، که به نسلهای بعدی باکتریها منتقل میشود، موجب میشود که درمانهای استاندارد آنتیبیوتیکی دیگر اثربخش نباشند.
در نتیجه، پزشکان برای درمان این عفونتهای مقاوم به آنتیبیوتیک مجبور به تجویز داروهایی با طیف وسیعتر و قدرتمندتر میشوند، که خود میتواند به تشدید بحران مقاومت دارویی کمک کند. این چرخه معیوب بهطور مداوم ادامه مییابد، زیرا باکتریها به سرعت در حال تکامل و گسترش مقاومت هستند.
چگونه میتوان این مشکل را حل کرد؟
کارشناسان به این نکته اشاره کردهاند که برای مقابله با بحران مقاومت آنتیبیوتیکی، باید تجویز این داروها در بیمارستانها و مراکز درمانی به دقت تحت کنترل قرار گیرد. استفاده از پروتکلهای دقیق در تجویز آنتیبیوتیکها، آموزش بیشتر پزشکان و پرستاران در مورد خطرات مقاومت دارویی و تشویق به استفاده از روشهای غیرآنتیبیوتیکی برای درمان بسیاری از عفونتها میتواند به کاهش این مشکل کمک کند.
علاوه بر این، تحقیقات و توسعه آنتیبیوتیکهای جدید که بتوانند در برابر باکتریهای مقاوم مؤثر باشند، از اهمیت ویژهای برخوردار است. با این حال، هیچ راه حلی نمیتواند جایگزین استفاده صحیح و هدفمند از آنتیبیوتیکها شود.
در نهایت، باید توجه داشته باشیم که مقاومت آنتیبیوتیکی نه تنها یک مشکل پزشکی بلکه یک تهدید بهداشت عمومی است که نیاز به همبستگی جهانی برای حل آن دارد. تنها با تجویز صحیح و بهموقع آنتیبیوتیکها و آموزش مناسب، میتوان از گسترش این بحران جلوگیری کرد.
این بحران میتواند تبعات سنگینی برای سلامت عمومی جهان داشته باشد، اما همچنان میتوان با اقدامات صحیح و آگاهیرسانی به پزشکان و بیماران، خطرات ناشی از مصرف نادرست آنتیبیوتیکها را به حداقل رساند.
نظر شما