علیرضا استقامتی، رئیس انجمن دیابت گابریک و رئیس دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران و فوقتخصص غدد و متابولیسم، در گفتوگو با خبرنگار آنا به بررسی وضعیت انسولین در کشور، تغییرات قیمتی، چالشهای تأمین و دیدگاه بیماران نسبت به انواع داخلی و خارجی این دارو پرداخت.
وی با اشاره به روند قیمتگذاری انسولین در سالهای گذشته اظهار کرد: این دارو علیرغم تورم بالا در کشور، همواره با قیمتهای بسیار پایین و بهصورت مصنوعی عرضه شده است. به گفته او، با کاهش منابع ارزی و حذف بخش قابلتوجهی از ارز ترجیحی، افزایش قیمت بهصورت ناگهانی رخ داده و همین مسئله باعث شده این تغییر بیش از حد به چشم بیاید.
استقامتی تأکید کرد: اگر قیمت انسولین بهصورت تدریجی و متناسب با تورم افزایش مییافت، اکنون شاهد چنین شوک قیمتی نبودیم. وی افزود که افزایش ناگهانی هزینه، بهویژه برای بیمارانی که روزانه چندین قلم انسولین مصرف میکنند، فشار مالی قابلتوجهی ایجاد کرده است.
ضعف پوشش بیمهای و افزایش پرداخت از جیب بیماران
رئیس دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران با اشاره به وضعیت بیمهها گفت: قرار بود پوشش بیمهای مناسبی برای انسولین اعمال شود، اما این موضوع هنوز بهطور کامل اجرا نشده است. در نتیجه، بخش قابلتوجهی از هزینهها مستقیماً از جیب بیماران پرداخت میشود.
وی خاطرنشان کرد: در چنین شرایطی، افزایش قیمت حتی اگر در ظاهر زیاد نباشد، به دلیل تعداد مصرف بالا برای بیماران، هزینه کلی را بهشدت افزایش میدهد.
چالش تغییر از انسولین خارجی به داخلی
استقامتی در ادامه به موضوع جایگزینی انسولینهای داخلی با نمونههای خارجی پرداخت و اظهار کرد: بیماران و پزشکان طی سالهای طولانی به برندهای خاصی عادت کردهاند و نمیتوان با دستور این عادت را تغییر داد.
وی تأکید کرد: این تغییر باید از طریق اقناع و اعتمادسازی صورت گیرد، نه اجبار. به گفته وی، زمانی که بیماری بیش از یک دهه از یک نوع خاص انسولین استفاده کرده، پذیرش جایگزین جدید نیازمند اطمینان و توضیح علمی است.
تضاد میان تولید داخلی و تقاضای بازار
وی با اشاره به سرمایهگذاری شرکتهای داخلی در تولید انسولین گفت: این شرکتها انتظار دارند سهم مناسبی از بازار داشته باشند، اما از سوی دیگر، بیماران تمایل بیشتری به استفاده از برندهای خارجی دارند. این وضعیت نوعی پارادوکس در بازار ایجاد کرده است.
استقامتی افزود: تعدد شرکتهای تولیدکننده بدون توجه به ظرفیت بازار میتواند منجر به رقابت ناسالم شود و در نهایت، این بیمار است که آسیب میبیند.
کمبود واقعی انسولین وجود ندارد
رئیس انجمن دیابت گابریک تصریح کرد: در کشور کمبود انسولین بهصورت کلی وجود ندارد، بلکه کمبود مربوط به برندهای خاصی است که بیماران به آنها عادت کردهاند.
وی توضیح داد: چندین شرکت داخلی در حال تولید انسولین هستند و حتی در برخی موارد محصولات آنها بهطور کامل به فروش نمیرسد. بنابراین، مشکل اصلی کمبود فیزیکی دارو نیست، بلکه عدم دسترسی به برندهای مورد ترجیح بیماران است.
شکلگیری بازار آزاد و افزایش قیمتها
استقامتی افزایش شدید قیمت برخی انواع انسولین را ناشی از سیاستگذاری نادرست دانست و گفت: اختلاف قیمت میان سال گذشته و امسال در برخی موارد بسیار چشمگیر بوده است.
به گفته وی، نبود پوشش بیمهای کافی و مدیریت نامناسب بازار باعث شده بخشی از داروها وارد بازار آزاد شوند و با قیمتهای دلخواه عرضه شوند. وی تأکید کرد: برای جلوگیری از این وضعیت، نیاز به سیاستگذاری دقیق، اطلاعرسانی مناسب و تأمین منابع مالی بیمهها وجود دارد.
کیفیت انسولینهای داخلی
وی در بخش دیگری از سخنان خود به کیفیت داروهای داخلی اشاره کرد و گفت: این داروها از نظر مواد اولیه کیفیت مناسبی دارند، اما ممکن است هنوز به سطح برخی برندهای شناختهشده نرسیده باشند.
استقامتی توضیح داد: انسولین از جمله داروهای بیولوژیک است و نمونههای داخلی در دسته بایوسیمیلار قرار میگیرند، یعنی مشابه زیستی داروی اصلی هستند و معمولاً قیمت پایینتری نسبت به برند اصلی دارند.
رد ادعای اثربخشی کمتر داروهای داخلی
وی ادعای برخی بیماران مبنی بر اثربخشی کمتر انسولینهای داخلی را رد کرد و گفت: چنین ادعایی پشتوانه علمی ندارد. به گفته او، بسیاری از این برداشتها ناشی از ذهنیت و عدم پذیرش تغییر است.
استقامتی افزود: در صورت افزایش قند خون، بیماران گاهی بدون بررسی دقیق علت، تغییر دارو را مقصر میدانند، در حالی که ممکن است عوامل دیگری مانند رعایت نکردن رژیم یا دوز مصرفی نقش داشته باشد.
ضرورت سیاستگذاری منسجم در حوزه دارو
وی در پایان تأکید کرد: حل مشکلات موجود در حوزه انسولین نیازمند سیاستگذاری منسجم، تعیین سهم بازار برای تولیدکنندگان، تقویت پوشش بیمهای و ارتقای اعتماد عمومی به محصولات داخلی است.
نظر شما