به گزارش سلامت نیوز به نقل از سالم خبر، با اختلال در تردد کشتی‌ها در تنگه هرمز، کارشناسان بین‌المللی نسبت به شکل‌گیری موج تازه‌ای از کمبود دارو و اختلال در تولید تجهیزات پزشکی هشدار می‌دهند؛ بحرانی که به گفته تحلیلگران، این بار نه‌فقط بازار نفت بلکه زنجیره تامین مواد اولیه حیاتی صنعت دارو را هدف گرفته است.

گزارش‌های جدید کارشناسان زنجیره تامین نشان می‌دهد بخشی از مهم‌ترین مواد مورد استفاده در صنایع دارویی و تجهیزات پزشکی، به‌دلیل جنگ و اختلال در مسیرهای صادراتی خلیج فارس با محدودیت تامین مواجه شده‌اند.

محدودیت در رفت‌وآمدها در تنگه هرمز تنها به سوخت محدود نمی‌شود. کمبود هلیوم پزشکی، اسید سولفوریک، حلال‌های شیمیایی و مواد مورد استفاده در تولید تراشه‌ها و تجهیزات پزشکی از جمله کمبودهایی است که می‌تواند صنایع دارویی و فناوری سلامت را همزمان تحت فشار قرار دهد.

در میان این مواد، هلیوم یکی از نگران‌کننده‌ترین موارد است؛ گازی استراتژیک که در صنایع دارویی، تجهیزات پزشکی پیشرفته، فناوری‌های آزمایشگاهی و تولید برخی محصولات حساس پزشکی کاربرد حیاتی دارد.

بر اساس گزارش کارشناسان، قطر حدود یک‌سوم هلیوم جهان را تامین می‌کند و محدودیت های موجود صادرات هلیوم منطقه را به‌شدت مختل کرده است. تحلیلگران هشدار می‌دهند بازار جهانی برای این ماده جایگزین سریع و آسانی ندارد و همین مسئله می‌تواند صنایع وابسته را تحت فشار قرار دهد.

اما بحران فقط به هلیوم محدود نیست. گزارش‌ها از اختلال در تامین برخی مواد شیمیایی و پتروشیمی مورد استفاده در تولید تجهیزات پزشکی، بسته‌بندی دارو، سرنگ، ویال، کیسه‌های تزریقی و مواد مصرفی بیمارستانی نیز خبر می‌دهند. بسیاری از این مواد وابسته به صادرات پتروشیمی کشورهای حوزه خلیج فارس هستند و هرگونه اختلال در تنگه هرمز مستقیماً بر زنجیره تامین آنها تاثیر می‌گذارد.

کارشناسان می‌گویند یکی از مشکلات اصلی، تمرکز جغرافیایی تولید این مواد است. به‌عبارت دیگر، بخش بزرگی از جهان به چند گلوگاه محدود برای تامین مواد اولیه حساس وابسته شده و بحران‌های ژئوپلیتیک می‌توانند به سرعت کل زنجیره جهانی دارو را دچار اختلال کنند.

همزمان افزایش هزینه حمل‌ونقل دریایی و بیمه کشتی‌ها نیز فشار مضاعفی بر صنعت دارو وارد کرده است. برخی شرکت‌های کشتیرانی مسیرهای خود را تغییر داده‌اند و این موضوع باعث طولانی‌تر شدن زمان حمل کالاها و افزایش هزینه واردات مواد اولیه دارویی شده است.

تحلیلگران هشدار می‌دهند ادامه این روند می‌تواند به افزایش قیمت دارو، تاخیر در تولید و تشدید کمبود برخی اقلام پزشکی در کشورهای مختلف منجر شود؛ به‌ویژه در کشورهایی که وابستگی بالایی به واردات مواد اولیه یا تجهیزات پزشکی دارند.

صنعت دارو طی سال‌های اخیر، به‌ویژه پس از پاندمی کرونا، تلاش کرده بود زنجیره تامین خود را ترمیم کند، اما محدودیت رفت‌وآمد در هرمز بار دیگر آسیب‌پذیری این صنعت را آشکار کرده است. اکنون بسیاری از شرکت‌های دارویی و تامین‌کنندگان تجهیزات پزشکی به‌دنبال ذخیره‌سازی اضطراری، تنوع‌بخشی به تامین‌کنندگان و ایجاد مسیرهای جایگزین حمل‌ونقل هستند.

کارشناسان معتقدند حتی اگر تنش‌ها به‌سرعت کاهش یابد، آثار بحران فعلی در کوتاه‌مدت از بین نخواهد رفت؛ زیرا بخشی از صادرات منطقه مختل شده و رقابت جهانی برای تامین مواد اولیه حساس به‌شدت افزایش یافته است.

در چنین شرایطی، نگرانی اصلی این است که ادامه بی‌ثباتی در خلیج فارس، صنعت داروی جهان را با بحرانی تازه شبیه دوران کرونا مواجه کند؛ بحرانی که می‌تواند همزمان موجب کمبود دارو، افزایش قیمت تجهیزات پزشکی و فشار مضاعف بر نظام‌های سلامت در سراسر جهان شود.