به گزارش سلامت نیوز به نقل از theguardian، مطالعات جدید نشان می‌دهد مصرف بیشتر برخی مواد نگهدارنده غذایی با افزایش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ و سرطان ارتباط دارد. این نتایج که در مجلات علمی Nature Communications و BMJ منتشر شده‌اند، می‌توانند پیامدهای مهمی برای سلامت عمومی داشته باشند؛ زیرا این افزودنی‌ها به‌طور گسترده در غذاهای فراوری‌شده و فوق‌فراوری‌شده در سراسر جهان استفاده می‌شوند.

پژوهشگران تأکید کرده‌اند که هرچند برای اثبات قطعی رابطه علت و معلولی به مطالعات بیشتری نیاز است، اما یافته‌های فعلی ضرورت بازنگری در قوانین استفاده از مواد نگهدارنده را برای محافظت بهتر از مصرف‌کنندگان نشان می‌دهد.

مواد نگهدارنده برای افزایش ماندگاری مواد غذایی بسته‌بندی‌شده به کار می‌روند. مطالعات آزمایشگاهی پیشین نشان داده بود برخی از این ترکیبات می‌توانند به سلول‌ها و DNA آسیب برسانند، اما شواهد انسانی درباره ارتباط مستقیم آن‌ها با دیابت یا سرطان تاکنون محدود بود.

این دو مطالعه با استفاده از داده‌های تغذیه‌ای و سلامت بیش از ۱۰۰ هزار نفر از شرکت‌کنندگان فرانسوی در مطالعه بزرگ NutriNet-Santé طی سال‌های ۲۰۰۹ تا ۲۰۲۳ انجام شده است. در مجموع، ۱۷ نوع ماده نگهدارنده به‌صورت جداگانه بررسی شدند.

یافته‌های مرتبط با سرطان (BMJ)

در این مطالعه، ۱۱ مورد از ۱۷ ماده نگهدارنده ارتباط معناداری با بروز سرطان نداشتند و در مجموع نیز ارتباط کلی بین مصرف همه نگهدارنده‌ها و سرطان مشاهده نشد. با این حال، مصرف بالاتر برخی مواد خاص با افزایش خطر سرطان همراه بود، از جمله:

• سوربات پتاسیم:
  افزایش ۱۴٪ خطر کلی سرطان
  افزایش ۲۶٪ خطر سرطان پستان

• سولفیت‌ها:
  افزایش ۱۲٪ خطر کلی سرطان

• نیتریت سدیم:
  افزایش ۳۲٪ خطر سرطان پروستات

• نیترات پتاسیم:
  افزایش ۱۳٪ خطر کلی سرطان
  افزایش ۲۲٪ خطر سرطان پستان

• استات‌ها و اسید استیک:
  افزایش ۱۲ تا ۲۵٪ خطر برخی سرطان‌ها

پژوهشگران معتقدند این ترکیبات ممکن است با تغییر مسیرهای التهابی و ایمنی بدن، در شکل‌گیری سرطان نقش داشته باشند.

یافته‌های مرتبط با دیابت نوع ۲ (Nature Communications)

در مطالعه دوم مشخص شد:

• مصرف بالای مواد نگهدارنده به‌طور کلی با ۴۷٪ افزایش خطر دیابت نوع ۲ همراه بود

• نگهدارنده‌های غیرآنتی‌اکسیدانی با ۴۹٪ افزایش خطر همراه بود

• افزودنی‌های آنتی‌اکسیدانی هم با ۴۰٪ افزایش خطر همراه بود

همچنین از میان ۱۷ ماده بررسی‌شده، ۱۲ مورد با افزایش خطر دیابت نوع ۲ ارتباط داشتند.

ماتیلد توویه، هماهنگ‌کننده این پژوهش، گفت:«این نخستین مطالعه در جهان است که ارتباط مواد نگهدارنده غذایی با بروز دیابت نوع ۲ را بررسی می‌کند. نتایج نیاز به تأیید دارند، اما با شواهد آزمایشگاهی موجود همخوانی دارند.»

محدودیت‌ها و توصیه‌ها

این مطالعات مشاهده‌ای هستند و نمی‌توانند رابطه علت و معلولی قطعی را ثابت کنند. با این حال، حجم نمونه بزرگ، پیگیری طولانی‌مدت و ثبت دقیق رژیم غذایی، اعتبار نتایج را افزایش می‌دهد.

پژوهشگران توصیه می‌کنند:

• تولیدکنندگان استفاده از مواد نگهدارنده غیرضروری را کاهش دهند

• مصرف‌کنندگان تا حد امکان غذاهای تازه و کم‌فراوری‌شده را انتخاب کنند