نیروگاه شهید سلیمی نکا هر روز 8 هزار تن مازوت می‌سوزاند

نیروگاه شهید سلیمی بلای جان مردم شده

۱۳۹۴/۰۶/۳۰ - ۱۵:۰۴ - کد خبر: 162200
نیروگاه شهید سلیمی بلای جان مردم شده

سلامت نیوز:هر روز نواری قهوه‌ای از دود، آسمان زاغمرز تا بندر‌ترکمن را خط می‌اندازد. این دود مازوت است که از نیروگاه شهید سلیمی نکا بلند می‌شود و چند سالی است بلای جان مردم و محیط‌زیست منطقه شده.

به گزارش سلامت نیوز به نقل از روزنامه جهان صنعت اگرچه در دهه 50، این واحد تولیدی را به نام «نیروگاه گازی» در شرق مازندران ساخته شد اما بارش برف سنگین و کمبود سوخت «گاز» در دهه 80 سبب شد که دولت احمدی‌نژاد مصوبه‌ای برای استفاده از سوخت جایگزین به تصویب برساند تا کمبود سوخت جبران شود.

با این وجود تابستان‌های گرم چند سال اخیر هم مازوت، سوخت اصلی این واحد تولیدی بوده‌است. روستانشینان نکا و میانکاله از سوزش چشمشان شکایت می‌کنند و هراس سرطان و بیماری‌های پوستی به دلشان افتاده، مزرعه‌ها و دام‌ها هم از آسیب‌ها بی‌نصیب نمانده‌اند و حال با رسیدن پاییز احتمال بارش اسیدی هم قوت گرفته است.


شکایتی که بی‌نتیجه ماند
ادامه آلودگی‌های نیروگاه شهید سلیمی نکا باعث شد مهر‌ماه سال گذشته، اداره محیط‌زیست استان مازندران به صورت رسمی از این نیروگاه به قوه قضاییه شکایت کند. آخرین اظهارات ناصر مهردادی، رییس اداره محیط‌زیست این استان هم مربوط به همان زمان است.

تماس‌های چند‌باره نگارنده با ناصر مهردادی در خصوص پیگیری شکایت اداره محیط‌زیست استان مازندران هم نتیجه‌ای نداد و رییس این اداره هر بار اعلام کرد که در جلسه حضور دارد و نمی‌تواند وقتش را برای پاسخ دادن به خبرنگار خالی کند.

اهالی هم بارها نسبت به آلودگی‌های اخیر این نیروگاه ابراز نگرانی کرده‌اند اما با وجود ادامه استفاده این نیروگاه از مازوت، به نظر می‌آید شکایت‌ها و دلنگرانی‌ها همه بی‌نتیجه بوده است، چرا‌که نیروگاه نکا که برای تامین شش درصد برق کشور، روزانه هشت هزار تن مازوت می‌سوزاند، تمام این سال‌ها به استفاده از سوخت دوم اصرار داشته و به گفته مهردادی حکمی به نیروگاه داده نمی‌شود چون با بسته شدن نیروگاه شهید سلیمی، برق مناطق گسترده‌ای قطع خواهد شد.


دلبستگی بومی‌ها به نیروگاه
ساخت نیروگاه شهید سلیمی نکا از ابتدا با حاشیه‌های جالبی همراه بود. در منطقه‌ای که این نیروگاه در آن واقع شده، ایل «عبدالملکی»؛ قوم کرد‌زبان مهاجری ساکن اند که در زمان ناصرالدین‌شاه از شهرری به این منطقه انتقال داده و مالک زمین‌ها شدند. قصه اهالی روستای «چهار قلعه» از این نیروگاه شنیدنی است و ساخت این نیروگاه و ماجراهای پی‌اش خاطره‌ مردم این دیار است که احساس تعلق عجیبی به نیروگاه دارند؛ زمانی که در دهه 50 از سوی اتریش کنسرسیوم بین‌المللی با محوریت کشور آلمان، برای ساخت این نیروگاه تشکیل شد و آلمانی‌ها به منطقه آمدند.

حر منصوری‌عبدالملکی، دیده‌بان طبیعت میانکاله، ماجرای احساس تعلق این قوم به نیروگاه را این‌طور توضیح می‌دهد: ‌با آغاز ساخت نیروگاه، مردم بومی به عنوان بنا، کارگر و قهوه‌چی با آنها همکاری کردند. افرادی که برای کار به نیروگاه رفته بودند، اگرچه بی‌سواد بودند اما با پایان پروژه همه آلمانی یاد گرفتند. حالا در این منطقه پیرمردانی هستند که به زبان آلمانی مسلط‌اند بی‌آنکه سواد داشته باشند. معاشرت توریست‌های آلمانی با مردم منطقه خاطرات شیرینی برای آنها رقم زد. آلمانی‌ها مدام به دیدن پرنده‌های میانکاله می‌آمدند و همین شد که اهالی هم به اهمیت حیات وحش این منطقه پی بردند.‌


در اطراف منطقه‌ای که نیروگاه در آن واقع می‌شد، زمین‌های کشاورزی، تالاب و منطقه حفاظت‌شده میانکاله قرار گرفته بود. سازندگان نیروگاه به مسایل محیط‌زیستی حساس بودند و از شمال شرقی کشور جایی به نام «سرخس» به منطقه گاز انتقال داده شد تا نیروگاه از بهترین نوع سوخت استفاده کند. این فعال محیط‌زیست ادامه می‌دهد: ‌‌اواخر دهه 50 گاز وارد منطقه شد و این امتیاز بزرگی بود که حضور نیروگاه مسببش بود. این در حالی است که مناطقی از کشور هنوز گاز ندارند و دلیل دوم احساس تعلق مردم به نیروگاه رسیدن گاز به منطقه بود.‌


مردم این منطقه که از مرز‌های جنگی دور بودند، جنگ تحمیلی را با بمباران نیروگاه شهید سلیمی نکا شناختند سال 1365، نیروگاه در دو مقطع زمانی بمباران شد و آسیب جدی دید. آن زمان بود که اهالی که در نیروگاه کار می‌کردند و به خاطر گاز به آن وابسته بودند‌ با تخریب نیروگاه جنگ را با پوست و خون خود حس کردند. اهالی روستاهای اطراف نیروگاه بخصوص چهار قلعه از این ماجرا هنوز یاد می‌کنند، اتفاقی که باعث شد، اهمیت نیروگاه برای آنها بیشتر شود.


برف سنگین کار دستمان داد
سازندگان نیروگاه از آغاز بر این اصرار داشتند که اندازه لوله‌ها در حدی باشد که کمترین آلودگی را- با وجود مصرف گاز طبیعی به عنوان سوخت کاملا پاک- ایجاد کند و مردم در تمام آن سال‌ها که نیروگاه مهمانشان بود مشکلی با آن پیدا نکردند تا اینکه ماجرا به سال‌های اخیر کشیده شد. بارش برف سنگین در دهه 80 بود که کار دستمان داد. آن سال‌ها که منابع گازی با کمبود مواجه بودند، دولت احمدی‌نژاد مصوبه‌ای را به تصویب رساند تا نیروگاه‌ها اجازه داشته باشند که در کمبود گاز، از سوخت دوم استفاده کنند.


مازوت سوخت دوم بسیاری از نیروگاه‌ها شد اما برای زمانی که چاره دیگری وجود ندارد چرا که استفاده از آن با فرسوده کردن قطعات، هزینه نگهداری نیروگاه را بسیار بالا می‌برد و باید مدام قطعات را تعویض کرد. چنانکه احمدعلی مقیمی، نایب رییس کمیسیون عمران مجلس هم پیشتر در این باره گفته بود که استفاده زیاد و غیراصولی از مازوت موجب فرسودگی غیرقابل جبران دستگاه‌های این نیروگاه محوری کشور شد و درصورت ادامه این روند، فعالیت این واحد در چند سال آینده متوقف می‌شود.

به گفته وی در سال‌های گذشته توربین‌های این نیروگاه هر چهار سال یک بار تعمیر می‌شد اما به دلیل وارد شدن آسییب‌های فراوان ناشی از سوخت مازوت، اکنون هر چهار ماه یک بار این دستگاه‌ها تعمیر می‌شود. مقیمی همچنین تاکید کرده بود که قرار بود این واحد تولیدی 15 روز از سال از سوخت مازوت استفاده کند اما اکنون در 250 روز از سال این سوخت در نیروگاه نکا استفاده می‌شود.معصومه ابتکار، رییس سازمان محیط‌‌زیست کشور و معاون رییس جمهور هم پیش از این گفته بود که ایران به دلیل وجود کم‌گازی و سوخت مجبور است مازوت مصرف کند.


پاییز دو سال پیش بود که مدیرعامل نیروگاه شهید سلیمی نکا در حاشیه برگزاری کنفرانس خبری با اصحاب رسانه در این نیروگاه گفت: مصرف مازوت در نیروگاه در تابستان امسال 45 درصد افزایش داشته است. وی اعلام کرد: دلیل استفاده از مازوت در تابستان محدودیتی بوده که شرکت گاز برای این نیروگاه اجرا کرده و آنها تنها به تبعیت از این فرمان به سوخت مازوت روی آوردیم.


مازوت و آسیب‌های بی‌شمارش
حر منصوری عبدالملکی رو به روی نیروگاه ایستاده و «دود قهوه‌ای تنفر برانگیز» آن را به چشم می‌بیند و می‌گوید:‌ ابتدا چند واحد از نیروگاه از مازوت به عنوان سوخت دوم استفاده می‌کردند و در سال‌های اخیر به دلیل همان مصوبات استفاده از این سوخت ادامه پیدا کرد. وزارت نیرو صاحب این نیروگاه است و یک شرکت بهره‌برداری هم برق را می‌فروشد و نگهداری نیروگاه را به عهده دارد. به نظر می‌رسد که این شرکت برای تولید برق با هزینه کمتر سوخت ارزان‌تر، یعنی مازوت را انتخاب کرده است.‌
با وجود آسیب‌های بی‌شمار سوختن مازوت‌ اما نیروگاه که در فاصله بسیار کم با روستاها، زمین‌های کشاورزی و منطقه حفاظت شده میانکاله واقع شده است‌ به استفاده از سوخت دوم اصرار داشته است. سوزاندن هشت هزار تن مازوت در هر 24 ساعت در حالی است که آلودگی آب‌های سطحی و هوا بر همه مسلم است‌ و به تازگی شواهدی از آلودگی خاک هم دیده شده است. موتور سواران و دوچرخه سواران از سوزش چشمشان شکایت می‌کنند و در چشم برخی مردم هم لکه‌های قهوه‌ای دیده شده که آلودگی نیروگاه دلیل اصلی آن است.


احتمال بارش اسیدی بالاست
سوخت ناشی از مازوت موجب آلودگی هوای منطقه و به دنبال آن بارش باران‌های اسیدی می‌شود که این بارش‌ها برای زمین‌های کشاورزی و مردم ساکن روستاهای اطراف بسیار خطرناک است.
منصوری عبدالملکی اضافه می‌کند: من به عنوان یک فعال محیط‌زیست این را می‌گویم و در نوار شمالی کشور، فاصله دریا تا کوه خیلی کم و چرخه هیدرولیکی آب اینجا خیلی کوتاه است و با وجود این آلودگی‌ها احتمال بارش اسیدی هم وجود دارد. مستعد‌ترین منطقه بارش اسیدی مرگبار همین روستاهای اطراف است. منطقه‌ای که یکی از بزرگ‌ترین تامین‌کننده مرکبات و برنج کشور است‌ به میزان وسعت بیشترین تعداد استخر پرورش ماهی را دارد، یکی از قطب‌های تولید هندوانه کشور است و تمام این حقایق دلیل بر این است که تا جای ممکن برای تامین سوخت نیروگاه از مازوت استفاده نشود. جالب اینکه در حال حاضر هنوز بخاری‌ها روشن نشده و فشار روی سیستم‌های گاز نداریم اما دود قهوه‌ای هنوز از نیروگاه بیرون می‌آید.


نیاز به سیستم پایش آنلاین آلودگی
حر منصوری‌عبدالملکی که سه سال است موضوع نیروگاه را پیگیری می‌کند و پیش از این در نمایشگاهی با عنوان «آسیب‌های تالابی» تمام مستندات آلودگی‌ها را به مسوولان نشان داده بود، می‌گوید: ‌بهترین و موثرترین کار محیط‌زیست در کنار شکایتی که انجام شده این است که سیستم پایش آنلاین آلودگی در منطقه مستقر شود و ما به عنوان نهاد مردمی مدام میزان آلودگی را چک کنیم و گزارش آن را به سازمان دهیم.‌

نظر خود را بنویسید
(ضروری)
(ضروری)
CAPTCHA Imagereload
8.35276s, 18q